Her gün uğruna saatlerce kuyrukta beklediğimiz ‘Ramazan pidesinin’ sır dolu tarihi

ASLI BAYRAM YILMAZ DİĞER 1 DAKİKADA OKUNUR

Fırıncılar Federasyonu, İstanbul’da 350 gramlık Ramazan pidesi 3 liradan, Ankara'da 300 gramlık pidenin 2.5 liradan satılacağını açıkladı. Ramazan sofralarının vazgeçilmezi olan pidenin, tarihi yolculuğunu daha yakından öğrenelim.

Ramazan pidesinin kaç liradan satılacağı belli oldu. Türkiye Fırıncılar Federasyonu Başkanı Halil İbrahim Balcı, "Ankara'da 300 gramlık Ramazan pidesi 2.5 liradan, İstanbul'da 350 gramlık pide 3 liradan satılacak" dedi.

Ramazan denildiği zaman akla öncelikle hiç kuşkusuz pide gelir. İftara saatler kala başlayan pide kuyruğu, neredeyse ezan sesine kadar sürer. İftar ve sahurda afiyetle yenilen ramazan pidesi, kültürümüze ait bir lezzettir. Gelin bu leziz geleneğin tarih yolculuğunu daha yakında inceleyelim;

0. Afiyet olsun
Ne diyelim; Ramazan boyunca sofranızdan sıcacık pideniz eksik olmasın.
0. Sarayda fırın bulunuyordu
Topkapı Sarayı'nda pide ve ekmek has fırın adı verilen bir bölümde pişiriliyordu.
0. İsmi nereden geliyor?
Pide ismi ‘fodula’dan gelmektedir. Fodula da bir çeşit ekmektir.
0. Osmanlı’da gelişmeye başladı
Pide kültürü ise İstanbul'da 15. ve 16. yüzyılda gelişmeye başladı.
0. Evliya Çelebi yazmış
Evliya Çelebi, seyahatnamesinde İstanbul'un en iyi francala ekmeğinin Galata ile Tophane fırınlarında yapıldığını belirtir.
0. Yerleşik kültür etkisi
Türkler, Anadolu'ya geldiklerinde ise yerleşik kültürün etkisiyle farklı çeşitte ekmekler üretmeye de başladı.
0. Türkler için çok özel
Türkler göçebe olarak yaşadığı dönemde ekmeklere; lavaş, yufka, bazlama, büskeç, sinçü, pide gibi isimler veriyordu.
0. Önce Mısır sonra Avrupa
Zamanla ekmek kültürü Avrupa'da gelişmeye başladı.
0. Roma İmparatorluğuna ulaştı
Ekmekçilik, Yunanistan'dan da Roma İmparatorluğu'na geçti.
0. Mısır’dan Yunanistan’a
Eski Mısır'da ihtiyaç fazlası hububat Yunanistan'a ihraç ediliyordu ve böylelikle Yunanlar da ekmek yapmayı öğrendi.
0. Mısırlılar için çok önemli
Eski çağlarda Mısır'da ekmekçilik çok önemli bir yer tutardı. Öyle ki, Mısır'da mezarlara ekmek parçası gömülürdü.
0. 8 bin yıllık gelenek
Ekmekçilik, 8 bin yıl öncesine dayanır. Kültürlere göre ekmek çeşitleri birbirinden önemli çizgilerle ayrılır.
0. Bayat pide değerlendirilebilir
Her gün taze taze pide almak önemli bir alışkanlıktır. Ancak evde kalan pideler bayatlasa da atılmaz… Bayat pideler, Türk kadınının maharetli elleriyle yeni lezzetlere dönüşür.
0. Yumurtalı pide
Ramazan sofralarının vazgeçilmezi olan pide, yumurtalı olarak da üretilir.
0. Matnakaşa benziyor
Ramazan pidesi, Ermenistan'da yapılan matnakaş ile benzerlik gösterir.
0. Pita ekmeği en yakını
Yabancı ülkelerde ise pideye en yakın ekmeğin adı pitadır.
0. Akıllardan çıkmaz
Herhangi bir zamanda, pide kokusu duyulduğunda birçok kişinin aklına hiç kuşkusuz Ramazan gelir.
0. Ramazanın mis kokusu
Ramazan ayında fırınlar hem iftardan önce hem de sahurdan önce pide üretir.
0. Birçok çeşidi var
Pide; ekmek gibi günlük hayatta sık sık tüketilir. Birçok geleneksel yemeğin yanında tüketilen pidenin belki de en güzel türü, Ramazan pidesidir.
0. Bir ekmek türü

Pide; Türk ve Orta Doğu mutfağında yaygın bir ekmek türüdür.

ASLI BAYRAM YILMAZ GZT Editörü

Gzt’de spor editörü olarak görev yapıyor. Gzt’de her hafta yayınlanan “Zaman Tüneli” isimli programı hazırlayıp, sunuyor. Futbol ve kitaplar onun vazgeçilmezleri. Aslı’ya asli.bayram@gzt.com adresinden ulaşabilirsiniz.