İşlevsel ve organik mimariden izler taşıyan öğrenci yurdu: MIT Baker House

MIT Baker House Öğrenci Yurdu.
MIT Baker House Öğrenci Yurdu.

1946’da MIT Profesörü Alvar Aalto tarafından tasarlanan MIT Baker House Öğrenci Yurdu; işlevsel ve organik mimari yaklaşımının bir örneği. Arazide bir yılan gibi kıvrımlı forma sahip olan yurt; profesörün en sevdiği ahşap ve tuğla malzemelerinden oluşan yapısı ile manzaraya eşlik ediyor.

Yapıya; 1949’da inşaat bittiği zamanlarda uçak kazasında öldürülen MIT Öğrenci Dekanı Everett Moore Baker’ın ismi verilmiş.

Kıvrımlı bina ve binanın nehir tarafında olan dörtgen yemek alanı.
Kıvrımlı bina ve binanın nehir tarafında olan dörtgen yemek alanı.

Aalto’nun yurtta bulunan bütün odaların arazinin güneyinde kalan Charles Nehri’ni görmesini sağlama isteği; yurdun kıvrımlı bir forma sahip şekilde tasarlanması ile sağlanmış. İlk eskizlerin güneye bakan kümelenmiş odaları göstermesine rağmen tek düzleme yerleştirilebilecek oda sayısının sınırlı olması sebebiyle Aalto; sayıyı arttırmak için farklı çözüm yolları düşünmüş. Geçirdiği süreçlerin ardından bina; kademeli paralel bloklar, yelpaze şeklinde bitişler ve son olarak çözüm projesi olan “kibar dev bir poligon” şeklinde inşa edilmiş.

MIT Baker House, plan.
MIT Baker House, plan.

Plan, bir tarafına odaların dizildiği tek koridor şeklinde tasarlanmış. Aalto; bütün odaların güneydeki nehri görmesini istediğinden kuzey yönüne bakan oda yapılmamış, bunun yerine batı yönündeki odaları hem kuzey hem batı ışığını alan çift veya üç kişilik odalar olacak şekilde genişletmiş. Kuzey cephesine de oda yapmak yerine çevresini engelsiz şekilde gören merdiven sistemi yerleştirmiş. Karakteristik merdiven, binanın cephesinde çıkıntı oluşturması ile yapıya kimlik kazandırmış.

Yapının kuzey cephesindeki merdivenler.
Yapının kuzey cephesindeki merdivenler.

Binanın kıvrımlı şekli odaların işlek caddeye dik bir şekilde bakmasını engellemiş. Yapının formu her katta 23 farklı şekilde 43 oda oluşturmuş. Oda şekilleri benzer olsa da sabit mobilyaların yerleştirilmesi için her odaya farklı tasarımlar gerekmiş ve odaların sahip olduğu formalardan en iyi şekilde yararlanmak için benzer mobilyalar farklı formlarda tasarlanmış.

Çeşitli üç kişilik odalardan bir örneğin maketi.
Çeşitli üç kişilik odalardan bir örneğin maketi.

Yapının kıvrılma kısmında olan tek kişilik bir oda ve özel eşyalarının maketi.
Yapının kıvrılma kısmında olan tek kişilik bir oda ve özel eşyalarının maketi.

Binanın cephesinde, modüler koyu kırmızı rustik tuğlalar, nefes kesici dalgalar yaratırken binanın ön kısmında bulunan kireç taşından yapılmış doğrusal hatlı ortak yemek alanı ise binanın geri kalanına kıyasla sakın bir izlenime sahip.

Binanın nehir tarafında yer alan yemek alanı.
Binanın nehir tarafında yer alan yemek alanı.

Dış cepheyi kaplayan kızıl tuğlalar binanın içinde de kullanılmış. İlk katta alçı kaplı olan kolonların üst katlarda ahşapla kaplanması; ağaçlarla ilişki kurmasını sağlamış ve bu sayede yapının iç-dış mekan bağlantısı güçlendirilmiş.

Binanın kuzey cephesinde yer alan giriş.
Binanın kuzey cephesinde yer alan giriş.

MIT Baker House Öğrenci Yurdu, 50. yıldönümü olan 1999 yılında gerçekleştirilen yenileme çalışmalarında değişikliğe uğramış. Tüm pencereleri değişen, tekerlekli sandalyeye uygun hale getirilen yapının bütün sıhhi tesisatı, elektrik sistemi, mekanik aksamı modernize edilmiş ve huş ağacı mobilyaları restore edilmiş. Tüm bu değişikliklere rağmen Baker House bütün detaylarıyla hala Aalto’nun çalışmalarının özünü yansıtıyor.

Kuzey cephesindeki merdivenlerin iç kısmı.
Kuzey cephesindeki merdivenlerin iç kısmı.