Kolombiya sularında çarpıcı keşif: San José hazinesi gün yüzüne çıkıyor
Kolombiya açıklarında 1708’de batan San José gemisinin hazinesi, günümüzde milyarlarca dolar değerinde olarak kabul ediliyor. Hazinenin sahibi konusunda Kolombiya hükümeti ile ABD merkezli Sea Search-Armada şirketi arasında yoğun bir hukuk savaşı sürüyor. Su altı robotlarıyla çıkarılan eserler, hem koruma altına alınacak hem de 18. yüzyıl Avrupa’sının tarihi ve ekonomik yapısını inceleyecek akademik çalışmalarda kullanılacak.
San José gemisi, 1708 yılında İspanyol hazinesini taşırken İngiliz Kraliyet Donanması tarafından İspanya Veraset Savaşı sırasında batırılmıştı. O dönemde Peru, Kolombiya ve diğer Latin Amerika kolonilerinden toplanan altın, gümüş ve zümrütler gemide bulunuyordu. Uzmanlar, günümüzde bu hazinenin değerinin milyarlarca dolara ulaşabileceğini belirtiyor.
Hukuki mücadele büyüyor
Geminin enkazı ve hazinenin sahibi konusunda yoğun bir hukuk savaşı devam ediyor. Kolombiya hükümeti, batığı 2015 yılında uluslararası bilim insanlarının desteğiyle bulduklarını savunuyor. Öte yandan ABD merkezli deniz kurtarma şirketi Sea Search-Armada (SSA), San José’nin 1980’lerde kendileri tarafından tespit edildiğini iddia ederek yaklaşık 10 milyar dolarlık talep ile Daimi Tahkim Mahkemesi’nde dava açtı.
Kolombiya Kültür Bakanı Yannai Kadamani Fonrodona, yapılan kurtarma operasyonunu “tarihi bir başarı” olarak nitelendirdi ve ülkenin su altı kültürel mirasını koruma kapasitesini gösterdiğini söyledi. Kolombiya Antropoloji ve Tarih Enstitüsü Direktörü Alhena Caicedo Fernández de, buluntuların vatandaşlara San José’nin tarihine somut kanıtlarla yaklaşma fırsatı sunduğunu vurguladı.
Arkeolojik araştırmalar devam ediyor
Su altı robotlarıyla çıkarılan objeler, laboratuvar ortamında uzun süreli koruma işlemlerine tabi tutulacak. Eserler, 18. yüzyıl Avrupa’sının ekonomik, sosyal ve siyasi yapısını inceleyen akademik çalışmalarda kullanılacak.
Tarihi kayıtlara göre San José, Flota de Tierra Firme adlı İspanyol ticaret filosunun bir parçasıydı. 1707’de Peru’dan yola çıkan filo, İspanya’ya ulaşamadan İngiliz kuvvetleriyle yaşanan çatışmanın ardından Kolombiya açıklarında battı.
