Her daim rejimin yanında: Said Ramazan El Buti

Said Ramazan El Buti
Said Ramazan El Buti

Uzun yıllar İslam Hukuk Tarihi, İslam Mezhepleri Tarihleri, Siyer, İslami Akaid ve Karşılaştırmalı Fıkıh alanlarında eğitim veren Suriyeli akademisyen El Buti, eğitim faaliyetlerinin yanında pek çok eser kaleme almış olsa da “Tedbirli ve diplomatik” olarak görülen üslubu sebebiyle hemen her dönemde tartışılan bir isim oldu. 1979 yılından itibaren Hafız Esed ile kurduğu ilişki Müslümanlar üzerinde büyük bir hayal kırıklığı yarattı. Ülkede yaşanan hemen her kritik olaydan sonra Suriye Devlet Televizyonu’na çıktı ve halkı ikna etmesi için yapılan teklifleri hiçbir zaman geri çevirmedi. 2009 yılının sonlarına gelindiğinde, bu kez bölgede patlak veren “Arap Baharı” karşısında yaptığı çıkışlarla tepki çekmeye başlayan Buti, 20 Mart 2013’te Şam’daki İman Mescidi’nde hutbe verdiği sırada uğradığı saldırı sonucu hayatını kaybetti.

Said Ramazan el Buti, 1929 yılında Cizre’nin Cilika köyünde dünyaya geldi. Küçük yaşta ailesiyle birlikte Şam’a göçtü ve Rükneddin bölgesindeki Kürt mahallesine yerleşti. Babası tarafından Kur’an öğrenmesi için bir kadının yanına verildi ve burada altı ay gibi kısa bir sürede Kur’an’ı hatmetti. Özel bir okulda din, fen ve dil alanlarında altı yıl boyunca eğitim aldı ve üniversiteye kadarki eğitim hayatını Şam’da tamamladı.

Ramazan El Buti
Ramazan El Buti

El Buti, 1953 yılında El Ezher Üniversitesi’nin Şeriat Fakültesine kaydoldu. Üç yıl sonunda lisans eğitimini tamamladıktan sonra Suriye’ye dönerek Humus’ta din kültürü öğretmenliği yapmaya başladı. Birkaç yıllık öğretmenlik vazifesinin ardından 1960 yılında Şam Üniversitesi Şeriat Fakültesinde asistanlığa başladı ve doktora tezini hazırlamak üzere yeniden Mısır’a gitti. El Ezher’de “İslam Hukukunda Maslahat” üzerine yazdığı doktora tezini tamamladı ve Şam’a dönerek İslam Hukuku ve İslam Mezhepleri Tarihi dersler vermeye başladı.

Bünyesinde barındırdığı dinî ve siyasi nitelikleri itibariyle kuruluşundan bu yana sadece Mısır'ın değil, tüm Orta Doğu'nun en etkin kurumlarından biri olan Ezher'in toplumsal olaylardan siyasi konulara, pek çok olaya etkisi gün yüzüne çıkıyor. Bin yılı aşan bir geçmişe sahip olan bu önemli kurumun tarihsel arka planı, Ezher ulemasının siyasetle olan ilişkisi ve meşruiyeti tartışmaları videomuzda.


El Buti “tedbirli ve diplomatik” olarak görülen üslubu sebebiyle hemen her dönemde tartışılan bir isim oldu.
El Buti “tedbirli ve diplomatik” olarak görülen üslubu sebebiyle hemen her dönemde tartışılan bir isim oldu.

Uzun yıllar İslam Hukuk Tarihi, İslam Mezhepleri Tarihleri, Siyer, İslami Akaid ve Karşılaştırmalı Fıkıh alanlarında eğitim veren El Buti, 1975 yılında profesör oldu ve kısa bir süre sonra da Şeriat Fakültesi Dekanlığına atanarak emekliliğine değin bu görevini sürdürdü.

  • Eğitim faaliyetlerinin yanında pek çok eser kaleme almış olsa da “Tedbirli ve diplomatik” olarak görülen üslubu sebebiyle hemen her dönemde tartışılan bir isim oldu.
Ramazan El Buti, Suriye'deki iç savaş sırasında Esed Rejimi'ne verdiği destekle tartışılan bir isim haline gelmişti.
Ramazan El Buti, Suriye'deki iç savaş sırasında Esed Rejimi'ne verdiği destekle tartışılan bir isim haline gelmişti.

Mısır’daki yaşantısında Müslüman Kardeşler’le yolu kesişen El Buti, toplumsal bir figür haline geldikçe yapılanmadan uzaklaştı.

İlginizi çekebilirHasan el-Benna'dan günümüze İhvan liderleri

1979 yılından itibaren Hafız Esed ile kurduğu ilişki Müslümanlar üzerinde büyük bir hayal kırıklığı yarattı.

Ülkede yaşanan hemen her kritik olaydan sonra Suriye Devlet Televizyonu’na çıkması ve halkı ikna etmesi için yapılan teklifleri hiçbir zaman geri çevirmedi ve hakkında yapılan eleştirilere kulak tıkadı.

2009 yılının sonlarına gelindiğinde, bu kez bölgede patlak veren “Arap Baharı” karşısında yaptığı çıkışlarla tepki çekmeye başlayan Buti, olayların Suriye’ye sıçramasıyla birlikte eleştirilerindeki dozajı da artırdı. İsrail’in bir oyunu olduğu gerekçesiyle “ayaklanmaların” durdurulmasını istedi ve aksini sürdürenleri İslam’a muhalif hareket etmekle suçladı.

  • Yaşanan olaylar karşısında takındığı tavır nedeniyle Esed Rejimi’nin destekçisi olarak görülmeye başlanan ve iyiden iyiye tartışılır, sorgulanır hale gelen Buti; 20 Mart 2013’te Şam’daki İman Mescidi’nde hutbe verdiği sırada uğradığı saldırı sonucu hayatını kaybetti.

Tıpkı yaşamı boyunca takındığı tavır nedeniyle olduğu gibi ölümüyle de tartışılmaya devam ediyor.