Park Güell Barselona’da modernizmin simgesi oldu

Seda Nur Aydın

13:00, 24/01/2022, PazartesiG: Güncelleme: 11:25, 13/01/2026, Salı

Arkitekt

GZT

Dijital haberciliğin güvenilir adresi: Tıkla ve GZT'yi Google'da favorilerine ekle!

Park Güell.

Dönemin kraliyet üyesi Eusebi Güell’in isteği üzerine, Barselona aristokratlarının kullanımı için Antoni Gaudi tarafından tasarlanan Park Güell, 1900-1914 tarihleri arasında inşa ediliyor ve 1923'ten sonra halka açılıyor. Günümüzde şehrin en popüler ikonlarından biri olan Park Güell, panoramik manzaraya sahip terası ve etkileyici girişi ile hem eşsiz bir mimari eser hem de önemli bir kent simgesi olarak turistlerin uğrak yeri haline geliyor.

İspanyol girişimci ve iş adamı Eusebi Güell
Barselona’nın kuzey bölgesinde bulunan, ova ve denizin hâkim olarak görüldüğü Carmel Tepesi yamaçlarındayaklaşık 17 hektarlık bir arazi
satın alıyor. Araziye Barselona’nın zengin ve soylu insanları için içinde kamu yapılarının ve 60 adet evin
bulunduğu bir şehir inşa ettirmek istiyor.

Dönemin kraliyet ailesine mensup
Eusebi Güell, İngiltere ziyaretinde görerek etkilendiği bahçe-şehir
tarzındaki bu projeyi gerçekleştirmek için yakın dostu Antoni Gaudi ile anlaşıyor.

Daha önce evini yaptırdığı ve bakış açısına hayran kaldığı Katalan modernizminin
ünlü mimarı Gaudi tarafından tasarlanan park, 1984 yılında UNESCO tarafından “Antoni Gaudi’nin Eserleri” adı altında “Dünya Mirası Alanı” ilan ediliyor
veBarselona’nın sembollerinden birisi oluyor.

Barcelona’nın en yüksek tepesinde aristokratların kullanımı için düşünülen
bahçe-şehir projesi; aristokratların yaşayacağı evleri
, çeşitli sosyal etkinliklerin düzenlenebileceği bir meydanı, yemyeşil bahçeler
i ve sosyalleşmek için çeşitli ortak kullanım alanları
nı içeriyor.

Parkın yapımına 1900 yılında başlanıyor
ama 1914 yılında çalışmalar durduruluyor. Koca bir şehir olması gereken Park Güell projesi yarım bırakılıyor
. Maddi sıkıntılar ve karmaşık bürokratik işlemler yüzünden park kaderine terk ediliyor. Günümüzde 2 ev, 3 viyadük, meydan, sütunlu salon ve Gaudi’nin kişisel evi
nden oluşan park, 1922 yılında halka açılıyor.

Tamamlanan Evler

Bir konut kompleksi olması amacıyla tasarlanan Park Güell’de planlanan evlerden yalnızca iki tanesi tamamlanıyor. Bu evlerden biri meydanın altındaki Güell Evi
bir diğeri ise bahçenin en yüksek noktasındaki Trias Evi
.

Gaudi’nin Evi (Casa Museu Gaudi):

Katalan mimar Gaudi,
Sagrada Familia’ya taşınana kadar 20 yıl Park Güell’de konaklıyor.Francesc Berenguer tarafından Gaudi’nin kullanımı için
tasarlanan ev, günümüzde müze
olarak kullanılıyor.

Sadeliği ile dikkat çeken Casa Museu Gaudi, Gaudi’nin eğlenceli ve garip detaylarla dolu eserleriyle zıtlık oluşturuyor. Parka giriş ücretsiz olmasına rağmen ziyaretçilerin bu eve girebilmesi için ücret ödemesi gerekiyor.

Trias Evi

Yukarı yamaçlarda görünen beyaz renkli ev
, döneminin ünlü avukatı Martin Trias tarafından kullanıyor. Özel mülk olması dolayısıyla ziyaret edilmiyor.

Giriş Köşkleri

Parkın ana girişinde dikkat çeken, re
nkli seramiklerle kaplı dış cephelere sahip iki yapı
bulunuyor. Bu binalar, o zamanlar Gran Teatre de Liceu'da temsil edilen Hänsel ve Gratel'in hikayesinden esinleniyor. Masaldan fırlamış gibi görünen giriş köşkleri,
seramik kaplı dış cepheleri ve gösterişli kuleleri
ile dikkat çekiyor.

Köşkler, birbirlerinden farklı mimari özelliklere sahip olmalarıyla Gaudi’nin asimetri tutkusu
na delil olarak gösteriliyor.

Giriş köşkleri, Park Güell'in güney tarafında bulunan ana girişi Carrer d'Olot üzerinde yer alıyor. Üzerinde Katalonya'nın koruyucu azizi Saint George’in haçının bulunduğu pavyon, bekçi köşkü
olarak tasarlanıyor. Bekçi köşkü (the caretaker’s lodge), dış cephe boyunca ters çevrilmiş kahve fincanları ile dekore ediliyor.

Diğer pavyon ise nöbet kulübesi
(porters’ lodge) olarak tasarlanıyor; günümüzde de yönetim köşkü
(the administration lodge) olarak kullanılıyor. Yönetim köşkünde, çatı terası ve hediyelik eşya dükkânı da bulunuyor.

Giriş köşklerinin bulunduğu ana giriş, çifte merdivenler
e ulaşıyor.

Basamakların yarısında Katalonya'nın amblemi
, daha yukarılarda parkın en popüler görüntüsü haline gelen dekoratif kiremit-kırık mozaikle kaplı ejderha
/ semender yer alıyor.

Çifte Merdiven

Giriş meydanından, altında iki mağaranın bulunduğu terasları oluşturan, merlonlarla çevrili
basamaklar yükseliyor. Merdiven, hipostil odasının altındaki tanktan beslenen çeşmelerin bulunduğu üç bölüme ayrılıyor
.

Koruyucu Ejderha

Barcelona’nın koruyucu ejderhası
olarak bilinen heykel, Park Güell’in çifte merdivenlerinde bulunuyor. Parktaki eserlerin tamamı gibi renkli seramiklerle kaplanan
ejderha hem Barcelona’nın hem de Park Güell’in önemli simgelerinden biri olarak görülüyor. Gaudi’nin eserlerinin tamamında ejderha figürleri
ne veya ilhamını ejderhalardan alan yapısal elemanlar
a rastlanıyor. El drac" (ejderha) olarak bilinen semender, Şubat 2007'deki vandalizmden sonra restore ediliyor.

Hipostil Salonu

1907 ve 1909 yılları arasında inşa edilen Sütunlar Salonu,
çatının dayandığı 86 sütundan
oluşuyor. Antik Yunan'da böyle bir sütun düzenine sahip büyük salonlar, Hipóstila Salonu
(Sala Hipóstila) olarak adlandırılıyor.

Hipostil, tipik olarak birkaç sıra halinde sütunlarla desteklenen bir çatıya sahip oda
anlamına geliyor. Üzerindeki plazaya destek sağlayan Hipostil Salonu, başlangıçta yerleşim bölgesi için bir pazar yeri
olarak düşünülüyor.

Gaudi bu salonu Apollo Tapınağı’ndan esinlenerek
tasarlıyor. Konukseverlik Salonu olarak da adlandırılan bu salon, tavan süslemeleri ve akustik özelliği
ile dikkat çekiyor.

Tavan, Gaudi'nin yardımcılarından Josep M. Jujol
tarafından yapılan orijinal kiremit-kırık mozaikler
le süslenmiş geleneksel kil tuğla tekniği
kullanılarak inşa edilmiş küçük kubbeler
den oluşuyor.

Dor sütunları ustaca bir su tahliye sisteminin parçası
olarak tasarlanıyor. Hipostil Salonu’nun çatısından yağmur suyu toplanıyor
, gözenekli prekast betondan süzülüyor, ardından her sütundaki oyuklardan büyük bir hazneye kanalize ediliyor. Filtrelenmiş su ve park için sulama sağlıyor
.

Meydan/ Teras

Hipostil Salonu’nun üstünde bulunan Plaça de la Natura, tüm Barselona’yı ve Akdenizi kuş bakışı görüyor “Doğa Meydanı”
olarak tercüme edilen Plaça de la Natura, yakın zamanda restore ediliyor.
Meydan, kültürel ve toplumsal etkinliklerin gerçekleştirildiği bir alan ve seyir terası olarak kullanılıyor.

Meydanda, Gaudi tarafından icat edilen ve Katalonya'nın modernizm ve sürrealizm dönemlerinde yaygın olarak kullanılan Trencandis tekniği kullanılarak oluşturulanrenkli mozaiklerle kaplı banklar
bulunuyor.

Terastaki kıvrımlı yapı ve merdivenler, etrafı çevrilmiş pek çok yarı açık alan
oluşturuyor. Böylece park daha sosyal bir kimlik
kazanıyor.

Serpentine bankı,
Gaudi’nin yakın arkadaşı Mimar Josep Maria Jugol
tarafından kırık seramik parçalarının yeniden kompozisyonu ile tasarlanıyor.

Meydandan batıya doğru yürürken, küçük bir merdivenden aşağı Laundry Room Portico'ya ulaşılıyor. Portico Çamaşır Odası, Gaudi'nin doğal çevreyi tasarımlarıyla nasıl harmanladığına örnek oluyor.

Portico Çamaşır Odası

Kemerli sütunlardan birine oyulmuş bu geçitler, nihayetinde asla inşa edilmemiş olan konut topluluğu içindeki evleri
göze çarpmayan ve neredeyse yamaca gizlenmiş bir şekilde birbirine bağlamak için
tasarlanıyor.

Portikoların arasında, kafasında çamaşır sepeti olan bir kadın heykeli bulunuyor. Gaudi, Çamaşırcı Kadın Portikosu
’nu, Yunan tapınaklarını süsleyen klasik Karyatidlerden ilham alarak
tasarlıyor.

Viyadükler

Parkın farklı bölümleri arasında kolay ulaşım sağlamak isteyen Gaudi, her biri farklı tarzlarda olan üç seviyeli viyadükleri, parktan çıkan taşlarla inşa ediyor. Üç viyadük Pont de Baix, Pont del Mig ve Pont de Dalt
olarak adlandırılıyor. Viyadükler tuğladan yapılıyor ve rustik taşla kaplanıyor.

Viyadükler,
farklı mimari tarzlardan esinlenen farklı yapısal çözümlere sahiptir: En alttaki Pont de Baix Gotik tarzda, ortadaki Pont del Mig Barok tarzda ve üsttekiPont de Dalt Romanesk tarzda inşa ediliyor.

Avusturya Bahçeleri

Avusturya Bahçeleri,
topluluk evlerinin çoğunun inşa edilmesinin amaçlandığı sitede yer alıyor. Halk parkı olarak açıldıktan sonra 1977'de Avusturya tarafından birçok ağaç ve bitki bağışlanmasından adını alıyor.

Park Güell tarihinin en yeni bölümü olan Avusturya Bahçeleri'nin yabancı bitki örtüsü, kuzey kozalaklı ağaçlar ve palmiyelerin çevrelediği parkın ortasında sürekli yeşil kalarak parkın geri kalanıyla tam bir tezat
oluşturuyor.

Üç Haç Tepesi

Parkın en yüksek kısmında
üç haçın bulunduğu bir tepe yer alıyor. Başlangıçta şapel inşa edilmesi planlanan bu tepe, projenin durdurulmasının ardından İsa peygamberin çarmıha gerildiği tepeyi (calvary) simgeleyen Üç Haç Tepesi
’ne dönüşüyor.

Parkın duvarları ve heykelleri arasında çok sayıda hayvan figürü
bulunuyor.

Semenderin Yunan mitolojisinden referansla
parkı koruduğu düşünülüyor. Ayrıca Güell'in büyüdüğü Fransa’nın Nîmes kentinin arması
üzerinde yer alan timsahı yansıttığı da söyleniyor.

Hipostil Salonu'nun üst kısmındaki balkonun dışına bakan kolonların üzerinde aslan başlı çörtenler
(su oluğu) yer alıyor.

Ahtapot heykeli, çatının içinden geçen su tahliye sistemine atıfta bulunuyor.

Gaudi, parkın pek çok yerine Katalan nasyolizmini simgeleyen motifler ve dini semboller
yerleştiriyor. Parkta, z
odyak işaretleri, yıldızlar, balıklar, çiçekler ve dini motifler
bulunuyor. Ayrıca parkta Gaudi için umut, inanç ve hayırseverliği temsil eden yeşil, mavi ve sarı renkler
yoğun şekilde kullanılıyor.

Peyzajın doğal hissini korumak için yerel tuğla ve taşların yanı sıra kavisli taş sütunlar
kullanan Gaudi, kendi gösterişli mimari üslubu ile doğanın sadeliğini birleştirerek
ortaya özgün bir mimari dil çıkarıyor.

Parkı oluşturan yapılar, topraktan çıkan bir ağaç gibi yükseliyor, ancak doğanın içinde tamamen kaybolmuyor. Böylece yapısal elemanlar
hem
doğa ile uyum içinde
görünüyor hem de dikkat çekmeyi başarıyor.

Antoni Gaudí

Mimar Antoni Gaudí (1852–1926) tarafından Barselona'da ve yakınında inşa edilen yedi mülk, Gaudi'nin 19. yüzyılın sonlarında ve 20. yüzyılın başlarında mimarinin ve bina teknolojisinin gelişimine tanıklık ediyor
.

Bu anıtlar; mimarinin yanı sıra bahçelerin, heykeltıraşlığın ve tüm dekoratif sanatların tasarımında, çok kişisel bir tarzın yanı sıraeklektik bir stil
i temsil ediyor. Yedi bina şunlardır: Parque Güell; Palacio Güell; Casa Mila; Casa Vicens; Gaudi'nin La Sagrada Familia'nın Doğu cephesi; Casa Batllo; Colonia Güell.

Antoni Gaudi, kasaba yaşamı kökenli bir Katalan ailesinin çocuğu olarak 1852’de
Barselona civarındaki Reus kasabasında dünyaya geliyor. Resim ve desen yeteneği
nin yanı sıra, gördüğü cisimleri üç boyutlu tasarlayabilme ve çizime dökebilme yeteneği
yle fark ediliyor. Ailesi çocuklarının eğitimi için Reus’ten Barselona’ya taşınıyor.

Gaudi’nin okumaya ve düşünmeye meraklı entelektüel yapısı
, olayların ve olguların köklerine kadar inerek derinlemesine kavranması yolunda sürekli dürtüler oluşturuyor. Bunların sonucu olarak felsefesiyle, strüktürüyle, geometrisiyle, biçimiyle ve uygun malzeme kullanımı
yla birlikte alışılmışın çok dışına taşan yapı formları
nı daha öğrenciliği bitmeden yakalamaya başlıyor.

Mezun olduktan altı yıl sonra tarihi Barselona dokusunun tam göbeğinde çok büyük bir binanın yapımını üstleniyor. Palau Güell, beş senede tamamlanıyor ve Gaudi’yi özel bir mimar kılan unsurlar görünür kılınıyor.

Gaudi'nin Guell için üzerinde çalıştığı ilk proje olan Casa Larrard
, bir zamanlar Guell ailesine hizmet ediyor, ardından belediye okuluna dönüştürülüyor. Gaudi'nin 1907'de Guell için yenilediği eski konak
, eski İspanyol mimarisini hâlâ çok belirgin bir şekilde sergiliyor.

Parlak kırmızı tuğla, yeşil ağaçlar ve kumtaşı kemerleri arasında bir renk patlaması sunan Casa Larrard, cephedeki çarpıcı desenler oluşturan karmaşık, değişken renkli tuğlalar
ile dikkat çekiyor.

Park Güell ise doğanın organik formlarından ilham alıyor. Park Güell'in binalarının, heykellerinin ve yollarının inşası, dağın topografyasına saygı duyuyor. D
oğayı taklit
Gaudi'nin modernizm üslubuyla yaptığı her şey kavisli formlara ve eğri çizgiler
e dayanıyor. Gaudi'ye göre, mükemmel düz çizgiler doğada bulunmuyor.

Antoni Gaudi'nin modernizminin en büyük ikonu Trencadis'tir.
Trencadis, genellikle malzemelerden ve modası geçmiş nesnelerden gelen küçük kırık seramik parçalarıyla yüzeylerin kaplanmasından oluşan bir mozaik dekoratif sistemdir.

Parc Güell

Antoni Gaudi

171800 m²

1900-1914

Bu yazının başlığı yazardan bağımsız editoryal olarak hazırlanmıştır.

Başlıklar :Kentsel Tasarım Kamusal alan tasarımı Parc Güell Antoni Gaudi