Dünya & PolitikaTrump için 'zor süreç' resmen başladı: Azil süreci ne anlama geliyor?

Trump için 'zor süreç' resmen başladı: Azil süreci ne anlama geliyor?

2016 ABD başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı Hillary Clinton'ı yenerek başkan olan Cumhuriyetçi Donald Trump büyük bir problemle karşı karşıya. Geçtiğimiz yılın sonlarında gündeme gelen Başkan Trump'ın 'azil süreci' Demokratlar tarafından bu sefer resmen başlatıldı.

Seçimi kazanabilmek için büyük bir komplonun parçası olduğuna işaret edilen Trump'ın Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy ile temmuzda yaptığı ve Demokrat Partili Joe Biden'ın soruşturulmasını talep ettiği iddia edilerek azledilmesi isteniyor.

ABD Anayasası'na göre, başkanın üç kategoriden en az birinde suç işlemesine kanaat getirildiği takdirde Kongre'ye 'görevden alma' yetkisi veriliyor.

HİKMET YALÇINKAYA GZT 4 DAKİKADA OKUNUR
Trump için 'zor süreç' resmen başladı: Azil süreci ne anlama geliyor?
ABD Başkanı Donald Trump
Fotoğraf : CARLO ALLEGRI

2016 ABD başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı Hillary Clinton'ı yenerek başkan olan Cumhuriyetçi Donald Trump büyük bir problemle karşı karşıya. Geçtiğimiz yılın sonlarında gündeme gelen Başkan Trump'ın 'azil süreci' Demokratlar tarafından bu sefer resmen başlatıldı.

Seçimi kazanabilmek için büyük bir komplonun parçası olduğuna işaret edilen Trump'ın Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy ile temmuzda yaptığı ve Demokrat Partili Joe Biden'ın soruşturulmasını talep ettiği iddia edilerek azledilmesi isteniyor.

ABD Anayasası'na göre, başkanın üç kategoriden en az birinde suç işlemesine kanaat getirildiği takdirde Kongre'ye 'görevden alma' yetkisi veriliyor.

BEĞEN

ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi, Başkan Donald Trump'ın görevinden azledilmesi için resmi girişimde bulunduklarını açıkladı.

'Azil süreci' resmiyet kazandı

Geçtiğimiz yıldan bu yana sık sık gündeme gelen Trump'ın 'azil süreci', Demokratlar tarafından bu sefer resmiyete geçirildi. Ulusal güvenliğin baltalandığına işaret edilerek hakkında azil süreç başlatılan Başkan Trump'ın, Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy ile geçtiğimiz temmuz ayında bir görüşme yaptığı ve görüşme neticesinde Demokrat Parti'den 2020 seçimlerinde başkan adayı olacağına kesin gözüyle bakılan Joe Biden'ın soruşturulmasını talep ettiği iddia edildi.

Joe Biden'ın 2020 başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı olması bekleniyor.
Joe Biden'ın 2020 başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı olması bekleniyor.
Reuters

  • 2018 yılının sonlarında Demokratların Temsilciler Meclisi'ndeki çoğunluğu ele geçirmesiyle gündeme gelen 'azil süreç' o dönem hayata geçirilememişti.

Trump ne ile suçlanıyor?

Donald Trump'ın çevresinin dolandırıcılar ile dolu olduğu ve 2016 seçimlerini kazanmak için komplonun büyük bir parçası olduğu iddia edilmişti. Trump'ın seçim öncesi iki kadına 280 bin dolar sus parası verdiği öne sürülerek azil süreci için girişim yapacaklarını açıklamalarına rağmen resmi bir adım gelmemişti.

Demokratlar tarafından yasal sürecin başlatılma nedeni; 2020 başkanlık seçimlerinde Demokrat ve eski ABD Başkan Yardımcısı Joe Biden'ın Trump'ın karşısına çıkma ihtimaline karşı Trump'ın elini kuvvetlendirecek destek istemesi gösteriliyor.

ABD Başkanı Donald Trump
ABD Başkanı Donald Trump
Reuters

  • Ukrayna ile Biden hakkında görüştüğünü kabul eden Trump ise ne konuştuğunu açıklamadı.

Biden, Trump ve Ukrayna üçgeni

ABD istihbaratından adı açıklanmayan bir yetkili, Başkan Donald Trump'ın büyük bir skandala yol açtığını iddia ederek açıklama yaptı.

'Büyük skandal' olarak kamuoyu ile paylaşılan açıklamayı yapan kişinin ABD Kongresi'ni bilgilendirmeyi reddetmesi kişinin güvenilirliği konusunda yeterince ikna edici bulunmuyor. Buna rağmen Trump'ın konuşmayı reddetmemesi Demokratların elini güçlendiriyor.

Neden Ukrayna?

Barack Obama yönetiminde Başkan Yardımcısı olarak görev alan Joe Biden hali hazırda görevdeyken oğlu Hunter Biden Ukraynalı bir iş insanının enerji şirketinde yönetim kurulu üyesiydi. 2020 yılındaki başkanlık seçimlerinde Demokratların adayı olarak Trump'ın karşısına çıkmasına neredeyse kesin gözüyle bakılan Biden'ın elini zayıflatacak bir verinin Ukrayna'dan istenmiş olması bu çerçevede yapılmış bir hareket olarak algılanıyor.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy
Ukrayna Cumhurbaşkanı Vladimir Zelenskiy
Reuters

  • Satır arası bilgi:
  • Bugüne kadar bu şekilde azledilerek görevden alınan ABD başkanı bulunmuyor.

Ne olacak?

Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskiy ile görüşmeyi kabul eden Donald Trump çarşamba günü telefon görüşmesinin metnini yayımlayacağını açıkladı. Demokratların kayıtsız destek verdiği azil sürecine ilişkin kararsızların da azil sürecine artık destek verdiği iddia ediliyor.

Azil süreç nasıl işliyor?

ABD Anayasası'na göre başkanı görevden alma yetkisi Kongre'de bulunuyor. Kongre'nin bu yetkiyi kullanması için ise başkanın üç kategoriden en az birinde suç işlemiş olmasına kesin kanaat getirmiş olması gerekiyor.

Suçlar ise şöyle sıralanıyor; ABD'nin düşmanı olan bir ülkeye yardım etmek olarak tanımlanan 'ihanet', siyasi fayda karşılığında para ya da hediye kabul etmeyi de kapsayan 'rüşvet' ve yasalarda keskin bir çizgisi olmayan 'ağır ve vahim suç' işlemek.

En belirsiz ve ucu açık olan son kategorinin hangi tarz eylemleri kapsadığı net olarak bilinmiyor. Uzmanlar bu suçları, eylemin tüm kamuoyunu doğrudan etkileyen ağır bir suç olması ya da başkana olan güvenin ciddi şekilde kırılması olarak yorumluyor.

ABD tarihinde Kongre'de 3 defa görevden azil süreci başlatıldı. Fakat 3 başkan da bu süreçten 'sağlam' çıktı.

ABD Kongre binası
ABD Kongre binası

Süreç nasıl işliyor?

Süreç ABD Kongresi'nin iki kanadından biri olan Temsilciler Meclisi'nde başlıyor. Azil süreç için bireysel başvurular dahi alınırken sürecin başlatılabilmesi için Adalet Komitesi'nin onayı gerekiyor. Burada azil sürecin devam edip etmeyeceği oy çokluğuyla alınıyor.

Adalet Komitesi'nin onayının ardından Temsilciler Meclisi'nde de oylama gerçekleştiriliyor. Buradan da onay çıkarsa bir sonraki süreç Senato'da devam ediyor. Buradaki süreç ise bir dava gibi işliyor. Suçlama hakkında kanıtlar ortaya konuluyor, başkan kendini burada savunuyor. Buradaki kararı senatörler veriyor. Azledilme süreci için Senato'nun en az üçte iki çoğunluğun sağlanması gerekiyor.

Trump görevden alınır mı?

Başkanın azil sürecinin tüm aşamaları Kongre'de geçiyor. Temsilciler Meclisi'nde çoğunluğu elinde bulunduran Demokratlar iken Kongre'de çoğunluk Trump'ın partisi Cumhuriyetçilerin elinde.

Demokratlar'ın çoğunlukta olduğu Temsilciler Meclisi'nde başlatılan azil sürecinin Cumhuriyetçiler'in çoğunlukta olduğu Senato'dan destek bulması ise düşük ihtimal olarak değerlendiriliyor.

ABD'de geçtiğimiz yılın kasım ayında yapılan ara seçimlerde Kongre'nin alt kanadı olan Temsilciler Meclisi'nde çoğunluk 235 üye ile Demokratlara geçmiş, Cumhuriyetçilerin sayısı 198'de kalmıştı. Temsilciler Meclisi'nde toplam 435 üye bulunuyor. Bu rakamlara göre hala 2 sandalye boşta duruyor.

Senato'da ise 100 sandalye bulunuyor. Bunların 53'ü Cumhuriyetçilerin elindeyken 45'i Demokrat 2 sandalye ise bağımsız üyelerde.

ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi
ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi
Reuters

Trump 4. isim oldu

ABD'de ilk olarak Andrew Johnson hakkında 1968 yılında görevden alma için azil süreç başlatılmıştı. Gerekçe olarak ise, Kongre tarafından çıkarılan bir yasayla teminat altında olan dönemin Savaş Bakanı Edwin McMaster Stanton'ı yasaya aykırı şekilde görevden alması gösterilmişti. Senato'da üçte iki çoğunluk sağlanamamış ve görevde kalmıştı.

ABD'Nin 17. Başkanı Andrew Johnson
ABD'Nin 17. Başkanı Andrew Johnson

İkinci azil süreç ise 1972 yılında Cumhuriyetçi Başkan Richard Nixon hakkında başlatıldı. Demokrat Parti'nin ofisine dinleme cihazı yerleştirildiği iddia edilen Rixon süreç tamamlanmadan görevden istifa etmişti. O dönem görevinden ayrılmasa 'zaten azledilecekti' yönünde fikirler ağırlıktaydı.

Richard Nixon, azledilme sürecinde görevinden istifa etmişti.
Richard Nixon, azledilme sürecinde görevinden istifa etmişti.

Üçüncü girişim ise Nixon'dan 27 yıl sonra Demokrat Başkan Bill Clinton için başlatıldı. Beyaz Saray stajyeri Monica Lewinsky ile yaşadığı ilişki hakkında verdiği yeminli ifadede yalan söylediği anlaşılan Clinton'ın azil süreci Senato'da onaylanmadı ve Clinton görevde kaldı.

ABD'nin 42. Başkanı Bill Clinton
ABD'nin 42. Başkanı Bill Clinton

YORUMUNUZU YAZIN, SORUNUZU SORUN
{{ entity.comments.quantity }} KİŞİ YORUM YAZDI
İLK YORUM YAZAN SİZ OLUN
HİKMET YALÇINKAYA GZT Editörü

GZT’de Gündem editörü olarak görev yapan Hikmet, GZT’de her hafta yayınlanan "Şehir Efsaneleri" programını hazırlayıp sunuyor. Model araba ve tesbih koleksiyonu yapan Hikmet'e, hikmet.yalcinkaya@gzt.com adresinden ulaşabilirsiniz.

BEĞEN
Dışişleri duyurdu: Barış Pınarı Harekatı 2 yükleniyor VİDEO / 03:58

Dışişleri duyurdu: Barış Pınarı Harekatı 2 yükleniyor

Ahmet Zarifoğlu Dünya & Politika Çarşamba 12:49, 20.11.2019
YUKARI DÖNÜN

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz