Sincan neresi?

HABER MASASI MECRA DAKİKADA-OKUNUR
Sincan neresi?
Doğu Türkistan, İpek Yolu üzerindeki konumuyla stratejik bir öneme sahip.
BEĞEN

Çin yönetimi, bugünkü Doğu Türkistan topraklarını “Sincan Uygur Özerk Bölgesi” olarak tanımlıyor. Uluslararası siyaset ve medya arenasında da Çin’in tercih ettiği bu kullanım öne çıkıyor. Türkçeye ‘Sincan’ şeklinde geçen kelimenin aslı ise “Şincan” (Çincede: Xinjiang). Şincan kelimesi, Çincede “Yeni topraklar” anlamına geliyor.

Doğu Türkistan bölgesini kontrol eden Çin, buraya ''Şincan'' ismini vermiştir.
Doğu Türkistan bölgesini kontrol eden Çin, buraya ''Şincan'' ismini vermiştir.

Tarihsel olarak bugünkü Özbekistan, Türkmenistan, Kırgızistan ve Tacikistan’ın tamamıyla Kazakistan topraklarının bir kısmı ve Çin’in yönetimi altındaki Uygur bölgesi, “Türkistan” tanımının içinde yer alıyor. İran’daki Türkistan bölgesine “İran Türkistan’ı” denirken, Afganistan’da Mezar-ı Şerif ve çevresi de “Güney Türkistan” olarak anılır. “Batı Türkistan”, Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra bağımsızlıklarını kazanan cumhuriyetlerin coğrafyasını ifade ederken, “Doğu Türkistan” bugün Çin’in kontrol ettiği ve Uygurların yaşadığı toprakların adıdır. Tüm bu sınırlarla birlikte Türkistan coğrafyasının toplam genişliği 6 milyon kilometrekareye yaklaşmaktadır.

Önce Sovyetler Birliği, ardından da Rusya, “Orta Asya” terimini “Batı Türkistan” yerine ikame etti. Daha önceki dönemlerde hep kullanılan Türkistan kelimesinin 1917’deki Bolşevik Devrimi’nden sonra bilinçli olarak terk edildiğini de bu bağlamda hatırlamak gerekir. Batı dillerindeki “Merkezi Asya” (Central Asia) ise Pakistan, Afganistan, Moğolistan ve Kuzey Hindistan’ı da içeren bir anlam genişliğine sahip.

Doğu Türkistan bölgesi tabiatıyla ve konumuyla göz kamaştırıcı.
Doğu Türkistan bölgesi tabiatıyla ve konumuyla göz kamaştırıcı.

Bugünkü Doğu Türkistan topraklarında, geçtiğimiz yüzyılda “Türkistan” isminin kullanıldığı iki devlet kuruldu: Doğu Türkistan İslâm Cumhuriyeti (1933-1937) ve Doğu Türkistan Cumhuriyeti (1944-1949). Her ikisi de Çin ordusunun müdahalesiyle tarih sahnesinden silinen bu devletler, “Türkistan” mefhumunun bölgede var olduğunu en önemli göstergelerindendir.

Çin yönetiminin “Şincan” ısrarı resmi belgelerde ve günlük kullanımda yaygınlık kazansa da, bölge halkının zihninden ve şuur altından bunun kazınıp yok edilmesi mümkün görünmüyor.

YORUMUNUZU YAZIN, SORUNUZU SORUN
{{ entity.comments.quantity }} KİŞİ YORUM YAZDI
İLK YORUM YAZAN SİZ OLUN
BEĞEN

HAFTANIN ÖZETİ

Hindistan'da protestolar genişliyor: 9 ölü
Hindistan'da protestolar genişliyor: 9 ölü
Bu hafta İslam coğrafyasında; Hindistan'da vatandaşlık yasası protestoları karşısında getirilen yasaklar ve can kayıpları, Mısır'da açlık gerevine başlayan kadın siyasi tutuklular, Esed rejiminin İdlib'e hem havadan hem karadan düzenlediği saldırılarda 12 kişinin yaşamını yitirmesi, Pervez Müşerref hakkında idam kararı çıkarılmasına giden süreç, Çi...

PORTRELER

Pakistan'ın isim babası: Rahmet Ali
Pakistan'ın isim babası: Rahmet Ali
Pakistan’ın bağımsızlık sürecini düşündüğümüzde akla gelen ilk isimler; iki millet teorisini ortaya atan İslam şairi Muhammed İkbal ve bağımsız Pakistan’ın ilk lideri Kaid-i Azam Muhammed Ali Cinnah’tır. Ancak bu iki isimden daha önce Pakistan Devletinin kurulmasının ilk savunucusu, Müslüman milliyetçisi Rahmet Ali'dir. Rahmet Ali, Britanya Hindist...

HAREKETLER

Leşker-i Tayyibe Örgütü
Leşker-i Tayyibe Örgütü
Güney Asya’nın düşman kardeşleri Hindistan ve Pakistan arasında önemli sorunlardan bir tanesi de bölgedeki tansiyonun zaman zaman yükselmesine ve karşılıklı çatışmalara sebebiyet veren yerel örgütlerdir. Bunlardan biri de Leşker-i Tayyibe örgütüdür. Saf, temiz ordu anlamına gelen Leşker-i Tayyibe 1987 yılında kuruldu. Hedefleri arasında; cihadın Al...

MALUMAT

Avrupa’da Morisko Yüzyılı: Kanlarında Vaftiz Edilenler
Avrupa’da Morisko Yüzyılı: Kanlarında Vaftiz Edilenler
Kuzey Afrika fetihlerinin artık neredeyse tamamlandığı miladi 8. yüzyılın başı İslam fatihlerinde artık yepyeni bir heyecan doğurur: Denizin öte tarafına, Vizigot topraklarına geçmek.. O dönemin Kuzey Afrika Valisi Mûsâ b. Nusayr’ın, Emevî Halifesi Velîd b. Abdülmelik’in izniyle gerçekleştirdiği bir keşif de artık bunun için doğru zamanın geldiğini...
YUKARİ-DONUN

veri-politikasi-aciklama veri-politikamizi inceleyebilirsiniz