Türk havacılık tarihinin ilk şehitleri Şam'da medfûn

Balkan Savaşları'nın ardından Osmanlı toplumunda oluşan moral kaybını gidermek, teknolojik kabiliyeti göstermek ve özellikle Ortadoğu halkları üzerindeki etkinliği artırmak amacıyla 1914 yılının Şubat-Mart aylarında İstanbul-Mısır hattında kıtalararası sefer düzenlendi.

İstanbul'dan başlayarak, Osmanlı'nın Anadolu ve Ortadoğu'daki toprakları üzerinden Mısır'a kadar sürecek İstanbul-İskenderiye hava seyahatinde, "Muavenet-i Milliye" isimli "Bleriot" uçağında 27 yaşındaki Yüzbaşı Fethi Bey ile Rasıt (gözlemci) Üsteğmen Sadık Bey, "Prens Celalettin" isimli "Deperdussin" uçağında Pilot Teğmen Nuri Bey ile Rasıt Yüzbaşı İsmail Hakkı Bey yer aldı.

Uçaklar, 8 Şubat 1914'te, yağmurlu havaya rağmen İstanbul'da düzenlenen büyük törenin ardından art arda havalandı. Fethi ve Sadık beylerin yer aldığı uçak, İstanbul-Eskişehir-Afyonkarahisar-Konya-Tarsus-Halep-Humus-Beyrut rotasını takip ederek Şam'a başarıyla indi.

Ancak 27 Şubat 1914'te Kudüs'e doğru ilerlerken Taberiye Gölü yakınlarında yaşanan kazada, Yüzbaşı Fethi Bey ve Üsteğmen Sadık Bey şehit düştü.

Arkadaşlarının ardından seferine devam eden ve ikinci uçakta yer alan Pilot Teğmen Nuri Bey ve Rasıt Yüzbaşı İsmail Hakkı Bey, 9 Mart 1914'te Yafa'ya ulaştı ancak bu uçak da uçuşunun son etabında 11 Mart 1914'te arıza sonucu denize düştü ve Teğmen Nuri şehit oldu.

Şam'da Emeviyye Camii'nde düzenlenen ve büyük bir kalabalığın katıldığı cenaze töreninin ardından şehitler, Salahaddîn Eyyûbî Türbesi yakınına defnedildi.

Suriye'deki savaş dolayısıyla yıpranan, havacılık tarihinin ilk şehitlerinin kabirlerinin yer aldığı Şam'daki Türk Hava Şehitleri Anıtı'nın bakımı da TİKA tarafından yapıldı.

Bugün Türk Havacılık Şehitliği, camiye gelenlerin ziyaret ettiği önemli noktalardan biri olarak biliniyor.