Herkes bunu konuşuyor! Buzlu kahveler gerçekten tuvaletten daha mı kirli? İşte şaşırtan gerçek

Son dönemde sosyal medyada hızla yayılan "buzlu kahveler tuvaletlerden daha kirli" iddiası, özellikle yaz aylarında soğuk kahve tüketenlerin aklında soru işaretleri oluşturdu. Peki bu söylem bilimsel araştırmalarla destekleniyor mu, yoksa gerçeği yansıtmayan abartılı bir iddiadan mı ibaret?

Buzlu kahveler gerçekten tuvaletlerden daha mı kirli?

Uzmanlara göre tartışmanın merkezinde kahvenin kendisi değil, işletmelerde kullanılan buz makinelerinin hijyeni bulunuyor.

Sosyal medyada sıkça paylaşılan iddiaların dayanağını, restoranlarda kullanılan buzların hijyenine ilişkin yıllar önce yapılan bazı küçük ölçekli testler oluşturuyor. Ancak bu çalışmaların büyük bölümünün akademik standartları karşılamadığı, sınırlı örneklemle gerçekleştirildiği ve bilimsel açıdan kesin sonuçlar sunmadığı belirtiliyor.

Araştırmalar bakteri tespit etti

2017 yılında Food Microbiology dergisinde yayımlanan bir araştırmada ev tipi, endüstriyel ve ticari işletmelerde kullanılan buzlar karşılaştırıldı. Çalışmada özellikle kafe ve barlardaki bazı buz makinelerinde Enterobacteriaceae, Enterococcus ve enfeksiyona neden olabilecek farklı bakteri türlerine rastlandığı bildirildi.

Araştırmacılar, en yüksek bakteri yoğunluğunun ticari işletmelerde kullanılan bazı buz makinelerinde görüldüğünü ifade etti. Bunun temel nedeninin ise düzenli bakım ve temizlik eksiklikleri olabileceği vurgulandı.

Zincir kahveciler de incelendi

2025 yılında gerçekleştirilen pilot bir araştırmada ise zincir kahve mağazaları ile bağımsız kafelerde satılan kahveler, buzlar ve servis bardakları mikrobiyolojik açıdan incelendi.

Araştırmada, hijyen kurallarının sıkı uygulandığı düşünülen bazı zincir işletmelerde dahi mikrobiyolojik kontaminasyon tespit edildi. Uzmanlar, bunun en önemli nedenlerinden birinin buz makinelerinin düzenli temizlenmemesi ve bakım süreçlerinin aksatılması olduğunu belirtti.

'Tuvaletten daha kirli' demek doğru mu?

Uzmanlar, bu noktada en sık yapılan hatanın bakteri sayısı ile sağlık riskini aynı şey olarak değerlendirmek olduğunu söylüyor.

Bir yüzeyde çok sayıda bakteri bulunması, o yüzeyin mutlaka daha tehlikeli olduğu anlamına gelmiyor. Düzenli şekilde dezenfekte edilen tuvalet kapaklarında toplam bakteri sayısı oldukça düşük olabilirken, uzun süre temizlenmeyen buz makinelerinin iç yüzeylerinde biyofilm oluşumu nedeniyle daha fazla mikroorganizma bulunabiliyor.

Ancak bu mikroorganizmaların önemli bir kısmı çevrede doğal olarak bulunan ve insanlarda hastalığa yol açmayan bakterilerden oluşuyor.

Sağlık riskini belirleyen tek kriter bakteri sayısı değil

Uzmanlar, enfeksiyon riskinin yalnızca bakteri miktarına bağlı olmadığını vurguluyor. Bakterinin türü, kişinin bağışıklık sistemi ve maruz kalınan mikroorganizma miktarı da sağlık açısından belirleyici faktörler arasında yer alıyor.

Bu nedenle bilim insanları, "buzlu kahveler tuvaletlerden daha kirli" şeklindeki genellemenin bilimsel olarak doğru bir ifade olmadığını, asıl dikkat edilmesi gereken noktanın buz makinelerinin düzenli bakım ve hijyen koşulları olduğunu belirtiyor.