İnsanlık suçu savaşın çirkin yüzü: Kimyasal silahlar
06:00, 30/11/2018, Cuma
Jurnal.istAnadolu Ajansı
Suriye'de Beşşar Esed rejiminin, Doğu Guta bölgesinde Ağustos 2013'te düzenlendiği kimyasal saldırıda, bin 400'ün üzerinde sivil hayatını kaybetmişti.
İnsanlar üzerinde telafi edilemez yaralar açan ve tarih boyunca savaş ve çatışmalarda kitlesel katliamlar için kullanılan kimyasal silahlar, günümüzde halen can almaya devam ediyor. Kimyasal silahlar, içerdiği zehirli maddeler nedeniyle insanlar ve hayvanlarda geçici sakatlık, kalıcı hasar veya ölüme neden oluyor. İnsan tarihinde bir 'utanç lekesi' olan kimyasal silahların milattan önce 600'lere dayanan tarihine birlikte göz atalım.
Dünyada kimyasal silah kullanımının yasaklanması amacıyla pek çok kez uluslararası girişimde bulunulmasına rağmen yüzyıllardır savaş ve çatışmalarda toplu katliamlar için kullanılan kimyasal silahlar, günümüz dünyasında halen can almaya devam ediyor.
Kimyasal Savaş Kurbanlarını Anma Günü
Birleşmiş Milletler
(BM), kimyasal silah tehdidine karşı farkındalık uyandırmak
ve mağdurları anmak amacıyla
her yıl 30 Kasım
gününü "Kimyasal Savaş Kurbanlarını Anma Günü
" ilan etti.
Tarih boyunca pek çok savaş ve saldırıda kullanılan
kimyasal silahlar
, basit laboratuvarlarda yüzlerce farklı türde üretilebiliyor. Konvansiyonel silahlara göre
üretimi daha ucuz
ve kolay olan kimyasal silahlar, günümüzde halen çok sayıda cana mal
oluyor.İlk kullanılış tarihi: M.Ö 600
İlk kez
milattan önce 600'de
Atina ordusu tarafından Kirra şehrinin kuşatılmasında
kullanılan kimyasal ve biyolojik silahlar, asırlar sonra yine birçok ülke tarafından savaşlarda kullanıldı. Etkileri son derece zararlı olan bu silahlar
, çok sayıda canlının yaralanmasına ve yaşamını yitirmesine
neden oldu.Bir ve İkinci Dünya Savaşı örnekleri
Birinci Dünya Savaşı
boyunca Almanya, Fransa
ve İngiltere
tarafından kullanılan zehirli gazlar, 1 milyondan fazla kişinin ölümüne
ya da yaralanmasına sebep oldu. İkinci Dünya Savaşı'nda yaklaşık
3 milyon Yahudi
, Naziler tarafından Auschwitz ve Chelmno
gibi toplama kamplarında öldürüldü.ABD'nin, uzun yıllar süren Vietnam Savaşı sırasında kullandığı yanıcı bir kimyasal olan
Napalm
, kullanıldığı bölgede başta insanlar olmak üzere çok sayıda canlıya zarar verdi
ve büyük yangınlara neden oldu.Suriye'deki kimyasal silahlar BMGK'de görüşüldü
Yakın tarihte
Irak ve Suriye'de de kullanılan kimyasal silahlar, binlerce masum insanın hayatına
mal oldu.
Irak'ın devrik lideri
Saddam Hüseyin'in
, 16 Mart 1988'de düzenlediği, tarihe kara bir leke olarak düşen Halepçe katliamında
kullanılan kimyasal gaz saldırısında çoğunluğu kadın ve çocuk en az 5 bin kişi hayatını
kaybetti, binlerce kişi yaralandı.Dünya Doğu Guta'ya sessiz kaldı
Suriye'de Beşşar Esed rejiminin, Doğu Guta bölgesinde Ağustos 2013'te düzenlendiği kimyasal saldırıda,
bin 400'ün üzerinde sivil hayatını
kaybetti. Bu korkunç saldırının ardından kimyasal silah kullanımından vazgeçmeyen ve tekrarlayan
Esed rejimi
, 2013'teki saldırısından sonra gelen uluslararası baskılar neticesinde kimyasal silah stoklarının imha edilmesini kabul etti
. Kimyasal Silahları Yasaklama Örgütü (KSYÖ) gözetiminde kimyasal silahların bir kısmı
açık denizde imha edildi
fakat bir yıldan fazla süren imha işleminin ardından rejim güçleri, kimyasal saldırılara devam etti
. BM ve KSYÖ silah stokların
hepsinin teslim edilmediğini
açıkladı."Bir siyasi süreç yürütülmeli"
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi
(BMGK), Suriye'de kimyasal silah kullanımını ve bu silahların bölgeden çıkarılması konusunda alınan yolu masaya yatırmak için 5 Kasım'da
Orta Doğu gündemi ile toplandı.
ABD'nin BM Daimi Temsilci Yardımcısı
Jonathan Cohen
, toplantıda yaptığı konuşmada, Suriye'de Esed rejiminin kendi halkına karşı kimyasal silah kullandığını kaydetti. Cohen, "Bu nedenle BM liderliğinde bir siyasi süreç yürütülmeli, ilerleme kaydedilmeli ve daha fazla geciktirilmeden bir sonuca varılmalıdır
." dedi.Birkaç dakika içinde öldürebiliyor
Çok sayıda çeşidi olan
zehirli kimyasallar
, türlerine göre merkezi sinir ile solunum sistemi
ve kan hücrelerine zarar
veriyor. Solunum sistemini tahrip ederek
nefes almayı zorlaştıran
kimyasal silahlar, zehirlenmelere
ve kalp krizlerine neden oluyor.
Sinir gazları olarak bilinen
sarin ve tabun
, merkezi sinir sistemini etkileyerek bilinç kaybı, körlük ve felce yol açıyor. Solunum yolları salgılarında, salya ve tükürükte artışa yol açan
sarin gazı
, aşırı terleme bulantı ve kusmaya da neden oluyor.
1938'de Alman kimyager
Gerhad Schrader tarafından bulunan sarin gazı
, Nazi Almanyası'nda katliamlarda da kullanıldı. Renksiz ve kokusuz olan sarin gazı
, güçlü, geniş ve çabuk etki yaptığı için en çok tercih edilen kimyasal silah. Kimyasal silahların kullanımı engellenemiyor
Kimyasal silahların kullanılmasının
yasaklanması amacıyla çok sayıda uluslararası girişime rağmen
bu silahların kullanılması halen tam olarak engellenebilmiş değil.
Son olarak
29 Nisan 1997'de
yürürlüğe giren Kimyasal Silah Sözleşmesine
, 192 ülke taraf oldu. İsrail, Mısır, Kuzey Kore
ve Güney Sudan
ise anlaşmaya dahil olmayı kabul etmedi.Sözleşmeyle
kimyasal silahların üretimi, depolanması
ve kullanımı yasaklanıyor
. Ayrıca ülkeler,
kimyasal silah stoklarını
ve bunların nerede üretilebileceğini bildirmek
zorunda.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.