Samsun Üniversitesi Fahrettin Ulusoy Camii birlik ve hareket fikriyle açıldı

Çağla Kaplan
12:00, 09/07/2025, ÇarşambaG: Güncelleme: 22:58, 15/12/2025, Pazartesi
Samsun Üniversitesi Fahrettin Ulusoy Camii birlik ve hareket fikriyle açıldı
Samsun Üniversitesi Fahrettin Ulusoy Camii. Fotoğraf: Furkan Al.

Mimari projesi Samsun Üniversitesi Tasarım, Mimarlık ve Şehir Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi bünyesinde hazırlanan caminin mimarları, Samsun Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi Öğretim Üyeleri Dr. Abdullah Asım Divleli, Doç. Dr. Halil İbrahim Düzenli, Dr. Melek Kutlu Divleli ve Dr. Emin Selçuk Taşar.

İnşaatı 1 Ocak 2024 tarihinde başlayan cami,
30 Mayıs 2025 Cuma günü
ibadete açıldı.

Mimarları camiyi şöyle anlatıyor:

“Cami tasarımının felsefi arkaplanını,
birlik/bütünlük, çokluk/çeşitlilik, hareket, her yöne açık olma ve yapı malzemelerinin tektonik karakterleri
gibi kavramlar oluşturmakta.
Biçimsel ilhamını Samsun çatılı camilerinden alan, özellikle Çarşamba Göğceli Camii'nin vakur duruşuna gönderme yapılan camide
tek çatı altında 17 mekan
toplandı. Bu hâl, birlik içinde çokluğun mekansal tezahürü olarak nitelenebilir.
Hareket kavramı, insanın yürüyüşü esnasında süreklilik unsurlarını kaybetmeden çevresinin biteviye değişimini ifade etmektedir. Bu fiziksel yolculuk, aynı zamanda, her durak noktasında yani içerisine girilen her mekanda
varlığa, tabiata, insana ve ibadete dair farklı durumların tebellür ettiği bir iç yolculuktur.
Bu itibarla, camide, her kullanıcının kendi iç yolculuğuna imkan tanıyan, kullanıcının tercihlerine göre şekillenen, her yöne açık yürüyüş güzergahları oluşmaktadır. Kuzeyden güneye, güneyden kuzeye, doğudan batıya, batıdan doğuya, aşağıdan yukarıya, yukarıdan aşağıya ve her birinin
kesişim noktalarında yön değiştirmeye ve güzergahları çeşitlendirmeye dönük bir imkan ve yürüyüş...
Caminin mekan organizasyonu,
malzeme, renk ve hat tercihleri 12 ile 17. yüzyıllar arası zaman diliminde vücuda getirilen eserlerden nüveler
barındırmakta. Mimar Turgut Cansever'in fikriyatı ve uygulamaları ise yol gösterici olmuştur. Caminin hattatı Nurullah Özdem, kalemkârı Sami Beyazıt ve mihrap Kâbe çinisi sanatkârı Fatma Şan. Mihrap cephesi altıgen çinileri el yapımı olarak Konya'da, şeşhane zemin tuğlaları Çorum'da yapılmıştır. Taşları Sivas'tan getirilmiştir. Taş duvar ustaları Bodrum'dan, mihrap, minber ve vaaz kürsüsü mermer ustaları Bayburt'tan, ana ahşap giriş kapısı ustaları Konya'dan, ahşap mahfiller ve diğer ahşap işleri ustaları Samsun'dan, çelik işleri ustaları Samsun'dan gelerek ustalıklarını sergilemişlerdir.
Camideki
on yedi metrelik celî sülüs çini kuşak yazısında Fatiha Suresi
yazılıdır. Müslümanların her namazda okuduğu ve hemen tamamının ezbere bildiği bir surenin hat sanatıyla tam karşılarında yeralışı önemlidir. Burada amaç,
Arapça okuyabilenlerin, surenin hüsn-ü hattıyla karşılaşmalarına, okuyabilmenin hazzını yaşamalarına ve bir sanat zevkine dahil olmalarına
imkan sağlamaktır.

Yukarıda anlatılan hareket, tercihler, birlik ve çeşitliliği ifade eden iki âyet-i kerîme caminin giriş kapısı ahşap dış düzeyine nakşedilmiştir:

Rahmân Suresi 29. Ayet: ‘O her an yaratma halindedir’ (Külle yevmin hüve fî şe’n).

İsrâ Suresi 84. Ayet: ‘Herkes kendi mizaç ve karakterine göre iş yapar’ (Küllün ya’melü ‘alâ şâkiletihî).

Bu topraklarda inşa edilmiş camilerin mimarisi yalnızca biçimden ibaret değildir.
Tezyinatı ve içerisindeki yazıların anlamlarıyla bir bütündür.
Bu bağlamda,
cümle kapısı kitabesi, kapı üzeri hatlar, mihrap kitabesi, minber, vaaz kürsüsü levhaları bir bütünün parçalarıdır.
Her biri tek başına anlamlı, bir araya geldiklerinde de bir ibadet ortamının topyekün hazırlayıcılarıdır. Mimariyi bütünleyecek ve anlamlı kılacak her bir yazı için ayrıntılı araştırmalar yapılmış ve tercihlerde bulunulmuştur.
Camide yazılı diğer ayet, hadis ve beyitler şunlardır:

Cümle kapısı kitabesi (En’âm Suresi 162. Ayet) dünyadaki ve sonrasındaki her eylemin, durumun aslî yönelimini ihtar etmektedir: ‘Şüphesiz benim namazım, bütün ibâdetlerim, hayatım ve ölümüm, Âlemlerin Rabbi Allah içindir’ (Kul inne salâtî ve nusukî ve mahyâye ve memâtî lillâhi rabbil ‘âlemîn).

Cümle kapısı iç yüzeyinde yer alan Hadis ilim yolunda olmanın kıymetini ortaya koymaktadır: ‘İlim tahsil etmek için yolculuğa çıkan kimse, evine dönünceye kadar Allah yolundadır’ (Men harace fî talebe’l-‘ilmi fehüve fî sebîlillâhi hattâ yerci’u).

Mihrap kitabesi (Bakara Suresi 115. Âyet) biçimden ziyade maksadın keyfiyetini açıklamaktadır: ‘Nereye dönerseniz dönün Allâh’ın vechi oradadır’ (Feeynemâ tuvellû fesemme vechullâh).

Vaaz kürsüsü levhası (Âl-i İmrân Suresi 138 . Ayet) vaazın amacına matuftur: ‘Bu Kur’an insanlar için bir beyandır, takvâ sahipleri için de bir hidâyet ve bir öğüttür’ (Hâżâ beyânun linnâsi vehuden vemev’izatun lilmuttekîn).

Minber levhası (Beyit) bir birlik çağrısıdır: ‘Çerâğ-ı mescîd-i mihrâb u minber / Ebûbekr u ‘Ömer, ‘Osman u Hayder’

Caminin kıble cephesi duvarına Allah’ın isimlerinden (Esmâü’l-hüsnâ) altı tanesi yerleştirilmiştir. Mihrabın sağ tarafında ‘Yâ Rahmân’, ‘Yâ Bâkî’, ‘Yâ Mucîb’; sol tarafında ise ‘Yâ Latîf’, ‘Yâ Alîm’, ‘Yâ Musavvîr’ rozet levhaları yer almaktadır. Lafzatullah, İsm-i Nebî, Hulefâi Râşidîn ve Hasanenyn ‘in sekizgen formda levhaları ise ana harimi çevrelemektedir.”

Cami, hayırsever iş insanı merhum Fahrettin Ulusoy’un (1949-2022) ismine ve aziz rûhuna ithafen, eşi Nevin Ulusoy ve oğulları Onur Erhan Ulusoy ve Eren Günhan Ulusoy tarafından yaptırıldı. Rektör Prof. Dr. Mahmut Aydın’ın girişimleri, YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar ve Samsun eski milletvekili Fuat Köktaş’ın destekleriyle inşa edildi.

*Bu yazının başlığı yazardan bağımsız editoryal olarak hazırlanmıştır.

Yorumlar
Avatar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

Sayfa Sonu
GZT
GZT Haberin Sosyal Hali.

Gündemi en anlaşılır, en hızlı ve en görsel haliyle takip etmeye hazır mısınız? GZT özel video içerikleri, nitelikli infografikleri ve fark yaratan yayıncılık anlayışıyla size sıradan haber sitelerinin ötesinde bir deneyim sunuyor. Politikadan kültüre, teknolojiden spora kadar hayatın her alanına dokunan içeriklerle, doğru bilgiye keyifli bir arayüzle ulaşın. Dijital yayıncılığın yeni yüzü GZT ile dünyaya farklı bir pencereden bakın.

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

GZT dünyası her an yanınızda! GZT mobil uygulaması ile son dakika gelişmelerine ve özel içeriklere anında erişin. Sadece haber okumayın; izleyin, keşfedin ve paylaşın. iOS, Android ve Huawei cihazlarınıza kolayca indirebileceğiniz uygulamamızla gündemi cebinize sığdırın. Şimdi indirin, haberdar olmanın en keyifli halini kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mahallesi Fetih Caddesi No:6 Dk:1 Topkapı, Zeytinburnu / İstanbul[email protected](0 212) 612 29 30

Albayrak Medya Siteleri
YASAL UYARI

YASAL UYARI BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BIST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026