Berlin turistlere ödül vermeye hazırlanıyor: BerlinPay sistemi

Almanya'nın başkenti Berlin, aşırı turizmin yarattığı baskıyla başa çıkmak için Avrupa'nın diğer büyük turistik merkezlerinden farklı bir yol denemeye hazırlanıyor. visitBerlin tarafından BerlinPay adıyla başlatılacak yeni sistemde turistler, şehre sürdürülebilir katkı sağlayan davranışları karşılığında çeşitli ödüller kazanacak. Vergi artışı veya giriş ücreti gibi kısıtlayıcı önlemler yerine teşvik temelli bir model getiren program; Barcelona, Venedik ve Capri gibi şehirlerin uyguladığı yaklaşımlardan ayrılıyor.

Çöp toplamaktan müze girişine: sistem nasıl işliyor

BerlinPay programı kapsamında turistlerin alacağı ödüller; çöp toplamak, mahalle projelerine destek vermek, çevre odaklı etkinliklere katılmak veya toplu taşımayı tercih etmek gibi davranışlar karşılığında veriliyor. Bu davranışların karşılığında ziyaretçilere ücretsiz müze girişleri, restoran indirimleri ve özel şehir deneyimleri sunulacak. Sistem, Berlin'in turistlerin şehirdeki davranış biçimini sayısal artışın önüne koyma hedefini yansıtıyor. Berlin'in pilot uygulamaya 2026 yaz sezonunda başlamayı planladığı bildirildi.

Avrupa'da farklılaşan turizm yönetimi

BerlinPay sistemi, son yıllarda Avrupa'nın popüler turistik merkezlerinin aşırı turizmle mücadelede uyguladığı modellerden ayrılıyor. Barcelona son dönemde turizm vergisi oranlarını artırırken, Venedik şehre giriş için günlük ücret almaya başladı; Capri ise günlük ziyaretçi sınırının uygulanması ihtimalini gündeme aldı. Berlin'in benimsediği yaklaşım ise ziyaretçiyi cezalandırmak yerine ödüllendirme prensibine dayanıyor. Sistemin esin kaynağı, Kopenhag'ın 2024'te başlattığı ve şehir genelinde 90'dan fazla mekâna ulaşan CopenPay programı olarak biliniyor.

"Daha çok ziyaretçi" yerine "daha sorumlu ziyaretçi"

BerlinPay, modern turizm politikalarında giderek belirginleşen bir yönelimin parçası olarak değerlendiriliyor: ziyaretçi sayısının artırılmasından çok, ziyaretçinin şehirle kurduğu ilişkinin niteliğine odaklanmak. Bu yaklaşım, son yıllarda küresel ölçekte yaygınlaşan "sürdürülebilir turizm" ve "yavaş turizm" kavramlarıyla da örtüşüyor. Berlin Belediyesi'nin verilerine göre kent, 2024 yılında temizlik ve kamusal alan bakımı için 13 milyon eurodan fazla bütçe ayırdı. Berlin; tarihi merkezleri ve kültür mekânları kadar kamusal alanları ve sokak yaşamıyla da tanınan bir şehir olarak, ziyaretçilerin pasif tüketici yerine kente katkı sağlayan aktörlere dönüşmesini hedefliyor.