Başka bir devrin insanı

Dışardan bakanlar “Bir rahatsızlığı yoktu.” dediler. “Öyle yaşayıp gidiyordu, hasta filan değildi.” dediler. O, kırlaşmış saçlarına baktı. Sol yanı sağdaydı. O sekiz tel birleşip devrime girişmiş, ayaklanmıştı. Briyantin vardı eskiden. Limon daha güzeldi. Ama tükürükledi azıcık, yapıştırdı. Dişlerine de baktı. Güzelsiniz, kardeş kardeş oturun, aferin. Kravatı mavi, incelmiş bunlar artık, eskiden kapkalındı. Her türlüsü var evinde. Önce moda olan sonra demode olur, demode tekrar moda olur, araya birkaç abidik gubidik şey girer elbette. Kuzucuklara su verecek misin çıkmadan? Elbette. “Önceki iş tecrübeleriniz tatmin edici. Ama araya epeyce zaman girmiş görünüyor, neden?”

“Efendim. Şöyle söyleyeyim, ben bir gün, nasıl desem, bir gün ben, vazgeçtim. Aslında vazgeçmedim, rüzgâr esiyordu diyeceğim ama pek öyle değil, havayı yani, hafifliğini fark ettim diyeyim, yani tenimde, ensemde ve yüzümde. Sonra durdum, durunca uykuya daldım. Sonra bir uyandım, yıllar geçmiş.” Adamın kafa çizik. Böyleleri de beni bulur.

İnsan kaynakları müdiresinin inceden sırıtışı eşliğinde aldığı not bu. Sonra dediği şöyle bir şey: “Gerekli değerlendirmelerin akabinde size bilgi vereceğiz. Geldiğiniz için teşekkür ederiz.”

“Ben teşekkür ederim efendim. Yeter ki nergisler ağlamasın.” Akasyanın altında nefeslendi. Çınarın altında uyudu. İncirin altında yukarıya baktı, yaprak gördü. ‘Altı ay bir güz’ diye bir kitap okumuştu yıllar önce, herkes kitabın adının ‘altı ay süren bir güz’ olduğunu düşünüyordu. Kendisi ise altında ay olan bir güzden bakıyordu. Kimin yanıldığını bilebilmek için hayat çok kısaydı. Güzden bakmak gibisi var mıydı hiç? Her yan nasıl da güzele kesmiş. Bütün dilekleri güzele dairdi. “Güzellikler dilerim.” derdi, özür diler gibi. Kim anlayacak?

Sabah oldu. Gün gözlerine doldu. Kırpıştıra kırpıştıra saçtı günü gözlerinden. Ekmek nasıl da kurumuş. Buhara tuttu biraz. Balkonda oturup arabaların arasında top oynayan çocuklara baktı. Her çocuğa baktı. Birer birer. Bunlar nasıl da güzel büyüyecek. Şarkı söyleye söyleye seyretti ama içinden. İçinden şarkı söyledi, içinden seyretti. Komşular görmesin. Çiçeklerden bahseden insanlar kalmadı artık. Başka bir randevu saatinde başka bir kapıdan içeriye girdi. “Bayağı zaman olmuş. Son işinizden ayrılalı. Ne yaptınız arada?”

“Efendim. Şöyle söyleyeyim, ben bir gün, nasıl desem, bir gün ben, arada kaldığımı fark edince. Aslında arada kalmak denmez, rüzgâr esiyordu diyeceğim ama pek öyle değil, havayı yani, hafifliğini fark ettim diyeyim, yani tenimde, ensemde ve yüzümde. Sonra durdum, durunca uykuya daldım. Sonra bir uyandım, yıllar geçmiş.”

Akşam yutuptan filan bir maç bulsam, eski, Nergis uyuduktan sonra. Ama gece…. Nergis yoktu, gitmişti, özlemek penceresinden bakıyordu ona artık, ama özlemek penceresinin önünde bunca oturunca, unutuyordu gün içinde başka bir pencere önünde Nergis’in gittiğini.

Adam, tuhaf. Geç babacım. İnsan kaynakları personelinin inceden sırıtışı eşliğinde aldığı not bu. Sonra dediği şöyle bir şey: “Biz bir değerlendirelim, sonra dönelim size.”

“Dönün efendim. Teşekkür ederim. Dönecek bir yeri olmalı insanın. Yoksa zor. Ama olsun varsın. Yeter ki nergisler ağlamasın.”

Cemre düşmeden, kışı güzden sıyırmadan, göğe hakkettiğince vakit ayırıp, biraz ah demek lazım yazdı bir kâğıda. Kâğıdı duvara astı. Torunlarının fotoğraflarının yanına. “Sen gelmez oldun.” diye söylendi nağmeli nağmeli. Şarkılar nasıl da biliyor içimi delen şeyleri. Mutluyuz. Vallahi, billahi mutluyuz. Dil tutmuyor. Benzemiyor konuştuklarımız birbirine. Çünkü birbirine benzemiyor insanlar. Ne kadar vaktinin kaldığını hesapladı. “Çok.” dedi. “Çok. Ama hızlı geçiyor fevkalade. Son on altı yıl, dört dakika sürmedi mi?”

“Şu an kaç yaşındasınız. Evet, değil mi? Bakıyorum. Evet. Ama en son…”

“Elli dört yaşında bıraktım efendim. En son dediğiniz o herhalde. Son çalıştığım yer orada görülüyor.”

“Evet gördüm. Ne yaptınız sonra?” Anlattı. Uzun uzun sonra ne yaptığını anlattı.

“Önce, öncesi pek mühim değil. O vakit önemli. Otuz iki yıl çalışmışım orada, birden fark ettim. Sonrası şimdi oldu o yüzden.” Böyle dedi. Ne diyor la bu? Görevlinin aldığı not bu. Sonrası şimdi oldu o yüzden, herkesin anlayacağı bir lisandan değil. “Eyvallah. Biz biraz şeyapalım, sonra duruma göre…”

“Teşekkür ederim efendim. Her durumda.” Neden o kadar yıl sonra iş aramaya başladı. Emekli maaşı yok muydu? Olmayabilir. Bu görüşmeler bir nihayete eremedi. İş bulamadı. İş bulamayınca pazara gidemedi. Pazara gidemeyince taze fasulye ve patates alamadı. Bu sayede yemek yapamadı. Bu sayede yemek yiyemedi acıkınca. Kendini yedi acıkınca. İnsan kendini yiyince doymuyor, aksine açlığı şiddetleniyordu. Aslında başka bir açıdan doyuyor ama başka bir açıdan açlığı şiddetleniyordu insan acıkıp da yiyecek bir şey bulamayıp da kendini yiyince. Öyle oldu. Ama öyle olmaz, emekli maaşı vardır. Okumuş bir adama benziyor, kenarda ihtiyarlık için ayırdığı bir şeyler de vardır. Olur genelde. O halde. Taze fasulye aldı, patates de aldı. Neden iş aramaya başladı onca yıl sonra. Başka bir açıdan doydu, ama başka bir açıdan açlığı şiddetlendi. Açlığı şiddetlenince kendisini yemenin bir işe yaramayacağını artık idrak ettiğinden başka bir çare aramanın vakti geldiğini anladı. Bu yüzden iş aradı. Aslında bir meşgale aradı. Ama bunu anladığı an, kapılardan geçip de başka bir devrin insanı olarak kaldığını anlayınca ömrünün tükendiğini de fark etti. Tam idrakin gerçekleştiği an ile ölümün gerçekleştiği anın bu kadar kati bir şekilde kesişmesinden müthiş bir haz duydu.

“Dışardan bakanlar bir rahatsızlığı yoktu.” dediler. “Öyle yaşayıp gidiyordu, hasta filan değildi.” dediler.