Çameryalı Arnavutların kapanmayan yarası: Çamerya Katliamı
08:00, 27/06/2026, Cumartesi
Çamerya’daki Müslüman Arnavutlar, Aziz Bartalemo Günü’ne denk gelen, 27 Haziran 1944’ten itibaren büyük bir soykırıma maruz bırakılmış ve sağ kalan Çameryalılar ise yaşadıkları yerleri terk ederek mülteci durumuna düşmüştü.
Hukuksuz ve kanunsuz uygulamalara rağmen Arnavut varlığını ortadan kaldıramayan Yunan yönetimi, 1941 yılında, Çamerya Arnavutlarının lideri Davut Hoca’yı şehit etmiş ve ardından gelen yıllarda ise Müslüman Arnavutları asimile etmek için her yola başvurmuştu. 27 Haziran 1944'te Çamerya’daki binlerce Müslüman Arnavut, Aziz Bartalemo Günü’ne denk gelen, 27 Haziran 1944’ten itibaren büyük bir soykırıma maruz kaldılar. Savunmasız kadın, yaşlı ve çocukların uzuvları kesildi, tecavüz edildi, hamile kadınlar ve bebekler katledildi. Çamerya Katliamı'nın üzerinden 82 yıl geçmesine rağmen, Çameryalı Arnavutlar, 1944'te yaşananların "soykırım" olarak tanınmasını, Yunanistan sınırında kalan vatan topraklarını ziyaret etmeyi ve mülkiyet haklarının teslim edilmesini istiyor.
Çamerya Katliamı
'nın üzerinden 82 yıl geçmesine rağmen, Çameryalı Arnavutlar
, dönemin Yunan rejimi tarafından kendilerine yapılan katliamı kanamaya devam eden bir yara olarak nitelendiriyor ve adalet aramaya devam ediyor.- Arnavutluk Meclisi, 1994'te, 27 Haziran tarihinin "Yunan Şovenistler Tarafından Çamerya Arnavutlarına Karşı Soykırım Günü" olarak anılmasını öngören tasarıyı onayladı.
Katliam, 27 Haziran 1944'ün sabahında Zervist çetelerinin Paramithia'ya baskın yapmasıyla başlamıştı.
"Çamerya Haftası"
olarak adlandırılan hafta boyunca ülkede yürüyüşler, sergiler ve anma etkinlikleri düzenleniyor.Etkinlikler kapsamında Çameryalı Arnavutların çektiği acılar konusunda farkındalık oluşturulması ve kültürlerinin gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.
Çameryalı Arnavutlara yönelik katliam, tanıklar tarafından bugün bile hatırlanırken araştırmacılarca da belgeleniyor.
"Almanların kamplarda bile yapmadığı katliamlar yaptılar"
Ailesiyle vatanını terk etmek zorunda kalanların arasında 95 yaşındaki
Avdul Sulejmani
de bulunuyor.Bugün Yunanistan topraklarında yer alan İgumeniça’da doğan Sulejmani, 1945'ten bu yana Arnavutluk’un Dıraç şehrinde yaşıyor.
Haziran 1944'ten Mart 1945'e kadar süren etnik temizlik harekâtı sırasında 2 bin 900 erkek, 214 kadın ve 96 çocuk öldürüldü, 745 kadına tecavüz edildi, 68 köyden 5 bin 800 ev yakıldı.
Katliamların başlamasının ardından ninesi, kız ve 3 erkek kardeşiyle vatanlarını terk ederek Arnavutluk’un Konispol şehrine yerleştiklerini belirten Sulejmani, şunları söyledi:
"Yıl 1944, köyümüzdeydik, haziran ayıydı. Yunan’ın geldiğini ve Paramithi’yi aldığını söylediler hatta Yunanların, Alman komutanlığıyla anlaştığını, Filat müftüsüyle anlaştıklarını söylediler. 'Kaçmasınlar, kalsınlar, kardeşiz, iyi geçindik.' dediler. Böylece kimse kaçmadı, tüm gece boyunca yediler, içtiler. Yarındası, Yunanlar, Zervist (Yunan General Napoleon Zervas'ın kuvvetleri) erkekleri toplayarak katliamları başlattı.
Kestiler, öldürdüler, Almanların kamplarda bile yapmadığı katliamlar yaptılar.
"Katliamların başlamasıyla Çameryalı Arnavutların vatanlarından kaçmaya başladıklarını anlatan Sulejmani, şöyle konuştu:
Zervistler geldi ve toplu öldürmeler gerçekleştirdi. Paramithi’de canlı canlı yaktılar, elinde çocuk gördükleri kadınların çocuklarının kafalarını koparıyorlardı. İnsanları öldürüp parça parça ediyor, çengellere asıyorlardı. Korkunç bir şeydi.
Çamerya'daki Yunan soykırımından sonra binlerce çocuk ailesiz; yüzlerce aile de çocuksuz kalmıştı.
Sulejmani, Arnavutluk-Yunanistan sınırından birkaç kez memleketini ziyaret etmeye çalıştığını ancak Yunan makamlarının izin vermediğini kaydetti.
Deniz yoluyla 2015'te İtalya’dan Çamerya’ya gitmeyi başardığını
söyleyen Sulejmani, "Evime gittim ve kapalıydı, kimsecikler yoktu. Kalbim sevinçten çarpıyordu."
dedi."Gökyüzünü kağıt, denizi de boya yapsanız Çameryalıların, Yunan soykırımı, Yunan devlet şovenizminden gördüğü büyük acıyı yazmaya yetmez."
Katliam, araştırmacılar tarafından da belgelendi. Bunların arasında çokça itiraf ve röportajı bir kitapta belgeleyen
Hyqmet Zane
de bulunuyor.Katliam ve Çameryalılar hakkında birkaç kitap yayımlayan Çamerya asıllı Zane, ailesinin Filat şehrini oluşturanlardan biri olduğunu ve en büyük dramının Çamerya'dan kaçışları olduğunu söyledi.
Zane, rahmetli annesinin kendisine katliamları çokça anlattığını,
babasının antifaşist aileden gelmesinden ötürü intikam olarak Almanya'ya sürgüne gönderildiğini
dile getirdi.Bölgedeki tüm Müslümanların öldürüldüğünü, dönmeleri halinde aynı kaderi paylaşacakları
için anne ve babasının vatanlarına bir daha hiç dönmediğini söyleyen Zane, 1945'te Arnavutluk’a yerleştiklerini ifade etti.
Kavalye/Tiran'daki Çamelyalı mültecilerden oluşan bir çadır kampı, Mart 1945.
Vatan hasreti çektiklerini anlatan Zane, şunları kaydetti:
"Gökyüzünü bir kağıt, denizi de boya yapsanız Çameryalıların, Yunan soykırımı, Yunan devlet şovenizminden gördüğü büyük acıyı yazmaya yetmezdi. Bu soykırım için bir ceza gerekli. Bir ceza veya adalet. Adalet sağlansın çünkü 82 yıldır günlük hayatımızda dönüp dolaşıyoruz ve Avrupa hiçbir şey yapmadı. Adalet için konuşanların, adalet arayanların, Alman soykırımını kınayanların, Çamerya’ya, Çamerya Arnavutlarına yapılan Yunan soykırımını da kınamalarını isterdim."
Çamerya'dan sürülen Arnavut mülteciler on yıllar sonra hâlâ vatan topraklarını ziyaret etmek ve mülkiyet haklarının teslim edilmesini istiyor.
Çamerya'da ne oldu?
Arnavutluk'un güneyinden başlayan
Çamerya
bölgesi,Yunanistan toprakları içinde kalan Yanya'dan Preveze'ye
kadarki bölgeyi kapsıyor.- Yanya vilayetine bağlı bu bölgede yaşayan Arnavutlar, 1913'e kadar Osmanlı vatandaşıydı.
Çamerya bölgesi,
Balkan Savaşı
sonunda 1913'te yapılan Londra Konferansı
'nda etnik ve azınlık bir bölge olarak Yunanistan
'a teslim edildi. 1910'da yapılan nüfus sayımına göre bölgede 83 bin Arnavut
yaşıyordu.Yunan General Napoleon Zervas
komutasındaki kuvvetler, İkinci Dünya Savaşı sırasında Çamerya Arnavutlarına yönelik katliam gerçekleştirdi.
Çamerya Katliamı'nda hayatını kaybedenlerin bir kısmının listesi.
- Haziran 1944'ten Mart 1945'e kadar süren etnik temizlik harekâtı sırasında 2 bin 900 erkek, 214 kadın ve 96 çocuk öldürüldü, 745 kadına tecavüz edildi, 68 köyden 5 bin 800 ev yakıldı. 2 binin üzerinde kişi de kötü yaşam şartları ve göçlerden ötürü hayatını kaybetti.
Yunan generalin başlattığı etnik temizlik nedeniyle
35 bin civarında Arnavut, Çamerya bölgesinden Arnavutluk'a kaçmak zorunda kaldı.
Çameryalı Arnavutlara yönelik bu katliam, bugün hâlâ kanamaya devam eden bir yaradır ve Yunanistan'ın tarihinde kara bir leke olarak kalmıştır.
Çameryalı Arnavutlar, 1944'te yaşananların
"soykırım" olarak tanınmasını
, Yunanistan sınırında kalan vatan topraklarını ziyaret etme ve mülkiyet haklarının teslimini
istiyor.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.