"Asya'nın Filistin'i": Keşmir
1947'de İngiltere’den bağımsızlığın kazanılmasının ardından Hindistan ve Pakistan iki ayrı ülke olarak bağımsızlıklarını ilân etti. Fakat Keşmir'in hangi ülke toprakları içerisinde yer alması gerektiği ihtilafı, aradan geçen 77 seneye rağmen hâlâ varlığını sürdürüyor.
Müslümanlar tarafından yönetilmeyen Müslüman Keşmir
Müslümanlar, Hint hâkimiyeti boyunca baskı gördü, ibadet etmelerinin yasaklanması ve ağır vergiler getirilmesiyle zaman zaman isyan etti.
- Sih Krallığı'nın dağılmasının ardından İngiltere, Keşmir'in yönetimini 1846'da Anglo-Sih savaşlarında tarafında yer alan "Dogra Hanedanlığı" kurucusu Gulap Singh'e 7,5 milyon rupi karşılığında verdi.
Nüfusunun büyük bir bölümünü Müslümanların oluşturduğu Keşmir'in Hindistan'a katılması ve Pakistan yanlılarının Hinduların saldırısına uğraması üzerine Ekim 1947 - Ocak 1948'de iki ülke arasındaki ilk savaş yaşandı.
İki ülkenin bölgeye asker göndererek 1947'de ilk kez savaşmasına neden olan bu katliamın ardından BM'nin ara buluculuğunda 1 Ocak 1949'da imzalanan ateşkes anlaşmasıyla savaş sona erdi. Anlaşma, iki ülkenin bölgeyi askerden arındırmasını içeriyordu.
BM, 1948'den itibaren aldığı kararla Keşmir'deki halkın özgürce hangi ülkeye katılmak istediğine dair bir plebisit yapılması çağrısında bulundu.
- Hindistan, plesibit çağrısına uymayarak Keşmir'den askerlerini geri çekmedi ve kontrol altına aldığı bölgeleri"Cammu Keşmir"adı altında kendine bağladı.
- Pakistan da buna karşılık idaresi altındaki Keşmir'e"Azad Keşmir (Bağımsız Keşmir)"ve"Gilgit Baltistan"olarak iki özerk bölge statüsü verdi.
İki ülke arasında Keşmir meselesi sebebiyle 1965, 1971 ve 1999'da savaşlar çıktı.
Savaşların ardından sağlanan geçici ateşkes sonucunda Cammu Keşmir'in yüzde 45'i Hindistan'ın, yüzde 35'i Pakistan'ın kontrolünde kaldı. Bölgenin doğusundaki yüzde 20'lik bir kısım ise sınırdaş Çin'in h'akimiyetine verildi.
Hindistan yönetimi, halk oylamasına karşı tutum benimserken, Pakistan, BMGK kararlarının uygulanmasını istiyor.
Çin'in dahli
- Pekin yönetiminin Keşmir konusunda Pakistan'ın yanında yer alması ve Pakistan'ın Keşmir'deki dar bir bölgeyi Çin'e vermesi iki ülke arasındaki yakınlaşmayı pekiştirdi.
Çin'in Himalayalar bölgesindeki sınır anlaşmazlığını savaşla çözmeye kalkmasını göz önünde bulunduran Hindistan, Keşmir politikasını katılaştırarak bölgedeki askerî yığınağını artırdı.
Kontrol altında olmayan Kontrol Hattı
Son yıllarda sıkça karşılıklı ihlallere sahne olan Kontrol Hattı'ndaki çatışmalar nedeniyle iki ülke, zaman zaman savaşın eşiğine gelebiliyor.
Tarafların siyasi, ekonomik ve askeri güçlerinin yanı sıra nükleer silah varlıkları iki ülkeyi savaş konusunda temkinli hareket etmeye sevk etse de Keşmir meselesi de bu süreçte çözümü zor bir ihtilafa dönüştü.
Halk ayaklanmaları baş gösterdi
Hindistan, bölgedeki olayların Pakistan tarafından desteklendiğini iddia etti ve bölgeye ilave güvenlik gücü konuşlandırdı. Hindistan'ın kontrolündeki Cammu Keşmir, Hint güvenlik güçlerinin insan hakları ihlallerine sahne oldu.
İki ülkenin 1990'ların sonunda peş peşe nükleer silah denemesi yapması, olası bir savaşın boyutları konusunda endişelere yol açtı. 2000'li yıllardaki diyalog çabalarından ise bir sonuç alınamadı.
Hindistan 2019'da Cammu Keşmir'in statüsünü değiştirdi
- Eyalet, 31 Ekim 2019'da resmi olarak merkeze bağlıCammu KeşmirveLadakh"Birlik Toprağı"statüsünde iki bölgeye ayrıldı.
Cammu Keşmir'in statüsünün değiştirilmesinin ardından Hint güvenlik güçleri, bölgedeki baskılarını artırırken, sokağa çıkma yasağının yanı sıra internet, telefon ve ulaşım kısıtlamaları getirildi ve bölgedeki yerel partilerin yöneticileri ve üyeleri gözaltına alındı.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.