Azerbaycan'ın seçilmiş ilk Cumhurbaşkanı: Ebulfez Elçibey
10:00, 22/08/2024, Perşembe
Ebulfez Elçibey, hayatını Azerbaycan'ın bağımsızlığı ve Türk dünyasının birliğine adamıştı.
Tam 24 yıl önce bugün, 22 Ağustos 2000’de, Azerbaycan tarihinde halk tarafından demokratik yolla seçilen ilk Cumhurbaşkanı Ebulfez Elçibey (62) vefat etti. Elçibey’in liderliğini yaptığı Azerbaycan Halk Cephesi, ülkenin bağımsızlığında kritik bir rol oynamıştı.
Sovyetler Birliği'nin dağılma sürecinde Azerbaycan'daki bağımsızlık mücadelesinin öncüleri arasında yer alan Türk dünyasının bilge şahsiyetlerinden Azerbaycan'ın ikinci Cumhurbaşkanı Ebulfez Elçibey,
24 Haziran 1938
'de Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'nin Ordubad ilinin Keleki köyünde doğdu. İlkokul ve liseyi Nahçıvan'da okudu, 1957'de Azerbaycan Devlet Üniversitesi Doğu Bilimleri Fakültesi Arap Filolojisi
bölümünü kazandı. Mezun olduktan sonra Mısır'a gönderildi ve orada 1963-1964 yıllarında tercüman
olarak görev yaptı.Mezun olduğu üniversitede akademik kariyerini sürdürmek amacıyla 1965'te ülkesine dönen Elçibey, 1969'da
"Tolunoğulları Devleti (868-905)"
konulu doktora tezini yazdı. Elçibey, 1968-1975 yıllarında Azerbaycan Devlet Üniversitesi Asya ve Afrika Ülkeleri Tarihi bölümünde öğretim görevlisi
olarak çalıştı.- Öğrencilerine Türkçülük ve bağımsızlık duygusu aşılamaya çalışan Elçibey'in faaliyetleri, Devlet Güvenlik Servisi'nin (KGB) dikkatinden kaçmadı ve gözaltına alındı. 1975'te Sovyetler Birliği karşıtı propaganda yapmak suçundan tutuklandı. Bir yıl 7 ay siyasî tutuklu olarak hapis hayatı yaşadı ve taş ocakları gibi ağır işlerde çalıştırıldı.
Elçibey, hapisten çıktıktan sonra
Azerbaycan Bilimler Akademisi Elyazmalar Enstitüsü
'nde araştırma görevlisi olarak faaliyetini sürdürdü.1988'de Azerbaycan'da Sovyetler Birliği karşıtı halk hareketi başladı ve Elçibey bu hareketin önderleri arasında yer aldı. Halk hareketi 1989'da A
zerbaycan Halk Cephesi (AHC)
ismi altında kurumsallaştı ve Elçibey AHC başkanı oldu.
Cumhurbaşkanı Elçibey'le millî devlete dönüş sağlandı
Elçibey, seçildikten hemen sonra yu kurdu.
millî devlet
kurma yolunda adımlar attı ve Sovyet Rus ordusunu Azerbaycan'dan çıkararak millî ordu
Üniversiteye giriş sınavlarında test yöntemi uygulanmaya başlanması Elçibey'in yaptığı en önemli reformlar arasında gösteriliyor.
Türkiye ile yakınlaşmayı, Azerbaycan dış politikasının önceliği haline getirdi
Ebulfez Elçibey, cumhurbaşkanlığı döneminde Türkiye ile yakınlaşmayı, Azerbaycan dış politikasının önceliği haline getirdi.
Cumhurbaşkanı seçildikten sonra ilk yurt dışı ziyaretini 24-27 Haziran 1992'de Türkiye'ye gerçekleştiren Elçibey, TBMM'de yaptığı konuşmada, takip ettiği yolun
"Mustafa Kemal'in yolu"
olduğunu vurguladı.Anıtkabir'e yaptığı ziyarette de hatıra defterine,
"Ey büyük Türk, büyük komutan. Sizi ziyaret etmekle kendim ve milletim adına onur duydum. Senin askerin Elçibey"
ifadelerini yazdı.Elçibey'in cumhurbaşkanlığı uzun sürmedi
- Elçibey'in cumhurbaşkanlığı, Ermenistan'ın Karabağ'a düzenlediği saldırılar ve iç karışıklıklar nedeniyle uzun sürmedi.
Haziran 1993'te
Albay Suret Hüseynov'un Gence'de isyan çıkarması
üzerine ülkede iç savaş tehlikesi
doğdu ve Elçibey bu durumu önlemek için görevini bırakarak doğduğu Keleki köyüne gitti.Elçibey yaklaşık 4,5 yıl Keleki'de yaşadıktan sonra 1997'de Bakü'ye döndü ve artık siyasî partiye dönüşen
Azerbaycan Halk Cephesi Partisi genel başkanı
olarak mücadelesi sürdürdü.Yaşamının son dönemlerini ağır hastalıkla mücadele ederek geçiren Elçibey, 22 Ağustos 2000'de tedavi gördüğü Gülhane Askeri Tıp Akademisi Hastanesi'nde hayatını kaybetti.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.