İrtikap Nedir? İrtikap ve rüşvet farkı nedir? İrtikap suçu ve cezası

İRTİKAP SUÇU NE DEMEK?
İrtikap suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 250. maddesinde düzenlenmiştir. Kamu görevlisinin sahip olduğu yetkiyi kullanarak kendisine veya başkasına çıkar sağlaması amacıyla bir kişiyi icbar etmesi bu suçu oluşturur.

İRTİKAP VE RÜŞVET FARKI

İrtikap suçunu yalnızca kamu görevlisi işleyebilir, rüşvet suçunda ise herkes fail olabilir.

İrtikap tek taraflı, rüşvet ise çift taraflı bir suçtur. Rüşvette hem veren hem alan cezalandırılırken, irtikapta yalnızca kamu görevlisi cezalandırılır.

Rüşvette taraflar eşit sorumluluk taşırken, irtikapta kamu görevlisi fail; menfaat sağlamak zorunda bırakılan kişi mağdurdur.

İrtikap, kamu görevlisinin görevini kötüye kullanarak çıkar elde etmesiyle ortaya çıkar. Rüşvette ise görev ifası karşılığında menfaat sağlanır.
Bu nedenle irtikap, rüşvet ve zimmet, yüz kızartıcı suçlar arasında değerlendirilmektedir.

İRTİKAP SUÇU ÖZELLİKLERİ
İrtikap, kamu idaresinin güvenilirliğine karşı işlenen bir suçtur ve şikâyete tabi değildir. Suç şüphesinin öğrenilmesi halinde yetkili makamlar herhangi bir şikâyet aramadan soruşturma ve kovuşturma başlatabilir. Suçun dava zamanaşımı süresi 15 yıldır.

İRTİKAP SUÇUNUN KONUSU NEDİR?
Bu suçun hukuki konusu hem kamusal hem de bireysel yarardır. Kamusal yarar, devlet kurumlarına duyulan güveni korumayı; bireysel yarar ise vatandaşların hak kaybına uğramamasını amaçlar.

İRTİKAP SUÇUNA BİR ÖRNEK NEDİR?
Bir tapu müdürünün, vatandaşın hukuka uygun bir işlemini yapmak için para talep etmesi ve ödeme yapılmazsa işlem yapmayacağını söylemesi, icbar suretiyle işlenen irtikap suçuna örnektir.

İRTİKAP SUÇU HANGİ MAHKEME?
İcbar ve ikna yoluyla işlenen irtikap suçlarında Ağır Ceza Mahkemeleri, mağdurun hatasından faydalanılarak işlenen irtikap suçlarında ise Asliye Ceza Mahkemeleri yetkilidir.