Çiğli'de heyelan alarmı: Katı atık tesisi çevresinde 14 ev yıkıldı

İzmir'in Çiğli ilçesi, yıllardır süregelen ve giderek büyüyen bir çevre felaketiyle karşı karşıya. 1992 yılında hizmete giren Harmandalı Düzenli Katı Atık Depolama Tesisi'nin çevresinde, 2013 yılı itibarıyla kendini göstermeye başlayan toprak kaymaları artık durdurulamaz bir boyuta ulaştı. Tesisin oluşturduğu devasa fiziksel baskı ve bölgedeki yeraltı sularının tetikleyici etkisi, yerleşim yerlerinin zemininde ciddi bir hareketlilik yaratarak büyük bir risk tablosu ortaya çıkardı.

Mahallelerde yarıklar oluştu

Zemin hareketliliğinin en acı faturası Cumhuriyet ile Harmandalı mahallelerine çıktı. Toprak kaymasının şiddetlenmesiyle sokaklarda devasa boyutlarda yarıklar meydana gelirken, yollar parçalandı ve zeminde metrelerce kayma tespit edildi. Bölgede her an çökme riski taşıyan, can ve mal güvenliğini doğrudan tehdit eden evler kademeli olarak tahliye edilmeye başlandı. Uzmanlar bölgeye acilen drenaj hatları kurulması ve atık dökümünün tamamen durdurulması gerektiği yönünde ısrarlı raporlar hazırlasa da, bu hayati uyarılar tahribatı durdurmaya yetmedi.

14 ev yıkıldı, bin 800 kişi mağduriyet yaşıyor

Yaşanan felaketin ulaştığı boyutları en net özetleyen isimlerden biri, Cumhuriyet Mahallesi eski Muhtarı Dursun Ali Kazar oldu. Sorunu 2006 yılından bu yana resmi kurumlara taşıdıklarını ancak yetkililerin bu tehlikeyi görmezden geldiğini belirten Kazar, tablonun vahametine dikkat çekti. Kazar, "Bugün dağlar kayıyor, evler yıkılıyor ve yollar çöküyor. Gördüğünüz gibi yolun güzergahı bile değişmiş durumda. Bölgede şu ana kadar 14 tane ev yıkıldı ve tam bin 800 vatandaşımız mağdur oldu" diyerek gelinen son noktayı paylaştı.

Yıkılan ve tahliye edilen evlerin kaçak yapılar olmadığını, zamanında zemin etüt çalışmaları yapılarak ruhsatlı bir şekilde inşa edildiğini hatırlatan eski muhtar Kazar, geçmişte yaşanan acı olaylara atıfta bulundu. Kazar, "1993 yılındaki Ümraniye çöplük patlaması ve Erzincan felaketleri gibi acı örnekler hafızalarımızda taze. Bunların Harmandalı'nda tekrar yaşanmasını istemiyoruz. Görevlilerin bu noktada ihmali olanları derhal tespit etmesi gerekiyor. Sadece bugünkü yönetim değil, sürecin başından bugüne kadar görev alan herkes bu felaketten sorumludur" ifadelerini kullandı.

Can kaybı yaşanmadan önce acil önlem çağrısı

Anayasal haklarını savunduklarını ve sağlıklı bir çevrede yaşama taleplerini dile getirdiklerini belirten bölge sakinleri, geri dönüşü olmayan kayıplar yaşanmadan önce harekete geçilmesini istiyor. Vatandaşlık görevlerini yaparak devlete seslendiklerini vurgulayan Kazar, "Doğamızı yok etmeyin, havamızı daha fazla kirletmeyin. Can ve mal kaybı yaşanmadan en kısa sürede gerekli önlemleri alın. Kayıplar yaşandıktan sonra ne anlatırsanız anlatın, gideni geri getiremezsiniz" diyerek yetkilileri acil eylem planı hazırlamaya çağırdı.

Yol 20 metre kaydı

Bölgedeki tehlikenin bu kadar açık olmasına rağmen bilim insanlarının ve çevre örgütlerinin sessiz kalması, yöre halkının en büyük tepkilerinden biri. Harmandalı söz konusu olduğunda herkesin duymazlıktan geldiğini savunan Kazar, "Yıllardan beri tek başıma bir hukuk ve çevre mücadelesi veriyorum. Çevrecilerin bu duyarsızlığı karşısında gerçekten söyleyecek söz bulamıyorum. Sadece şu yola bakarsanız bile zeminin 10-20 metre kaydığını çok net görürsünüz" diyerek sitemini dile getirdi.

Jurnal.ist

İzmir'de korkutan tablo: Çöp tesisinin neden olduğu heyelan mahalleyi yutuyor