Osman Bektaş'tan İstanbul depremi için dikkat çeken iddia: Büyüklük değişebilir

Marmara Denizi'nde beklenen İstanbul depremi tartışmaları sürerken, Prof. Dr. Osman Bektaş dikkat çeken bir değerlendirmede bulundu. Bektaş, Almanya merkezli GFZ'nin (Jeobilimleri Araştırma Merkezi) son Marmara araştırmasına işaret ederek, deprem kırılmalarının doğu yönünde İstanbul'a doğru ilerlediğini belirtti.

GFZ çalışması Marmara'daki kritik bölgelere dikkat çekti

Paylaşılan çalışmada Marmara Denizi içerisindeki Batı Segmentleri, Orta Marmara Segmenti, Avcılar Segmenti, Adalar Segmenti ve Doğu Segmentleri ayrı ayrı ele alındı. Araştırmada kırılma ilerleyişinin batıdan doğuya doğru devam ettiği gösterilirken, bilim insanlarının odaklandığı noktanın Avcılar ve Adalar segmentleri olduğu vurgulandı.

Avcılar ve Adalar segmentleri için iki farklı senaryo

Görselde yer alan bilgilere göre Avcılar Segmenti için daha önceki çalışmalarda yaklaşık 5,8 büyüklüğünde deprem üretme potansiyelinden söz edilirken, Adalar Segmenti için ise yaklaşık 6 büyüklüğünde deprem potansiyeline dikkat çekiliyor. Ancak her iki yaklaşım da bu segmentlerin yüzeye yakın kesimlerde kilitli olduğu varsayımına dayanıyor.

Sessiz kayma ihtimali neden önemli?

Prof. Dr. Osman Bektaş'ın değerlendirmesinde öne çıkan konu ise "creep" olarak adlandırılan sessiz kayma mekanizması oldu. Bektaş'ın paylaştığı görselde, Marmara'daki yüksek ısı akısı ve ince sismik kabuk nedeniyle Avcılar ve Adalar segmentlerinin yüzeyde kilitli kalırken daha derin seviyelerde yavaş şekilde kayıyor olabileceği ifade ediliyor.

Bu senaryoda gerilimin bir bölümünün deprem üretmeden derinlerde boşalabileceği belirtiliyor. Görselde yer alan açıklamada, derindeki aseismik (deprem oluşturmayan) kaymanın gerilim birikimini azaltabileceği değerlendirmesine yer veriliyor.

Deprem büyüklüğüne dikkat çekti

GFZ çalışmasını yorumlayan Bektaş, eğer Avcılar ve Adalar segmentlerinde derin seviyelerde sessiz kayma gerçekleşiyorsa, Marmara'da biriken gerilimin bir kısmının zaman içinde boşalabileceğini belirtti. Bu durumda beklenen İstanbul depreminin büyüklüğünün bazı araştırmacıların öngördüğü seviyelerin altında kalabileceği ifade ediliyor.

Belirsizlik devam ediyor

Ancak çalışmada bunun henüz kesinleşmiş bir sonuç olmadığı da vurgulanıyor. Bilim insanları; GPS ölçümleri, deniz tabanı gözlemleri, mikrodeprem kayıtları ve çeşitli modellemelerle Avcılar ve Adalar segmentlerinin derinde kilitli mi olduğu yoksa sessiz kayma ile gerilim boşaltıp boşaltmadığı sorusuna yanıt arıyor. Araştırmalara göre İstanbul depremiyle ilgili en kritik belirsizliklerden biri de bu soru olmaya devam ediyor.