Ninova: Bir zamanlar Mezopotamya’nın kalbi olan şehir nasıl yok oldu?

Şahkurt Emirdağlı
08:00, 22/05/2025, PerşembeG: Güncelleme: 20:56, 17/11/2025, Pazartesi
CategorySkyRoad
Skyroad
Ninova: Bir zamanlar Mezopotamya’nın kalbi olan şehir nasıl yok oldu?
Ninova

Bir zamanlar Dicle Nehri’nin kıyısında büyüleyici güzelliğiyle Ninova şehri vardı. Uygarlığın en parlak yıldızlarından biri. Mezopotamya düzlüklerinde insan eliyle yapılmış, insan emeği ve aklıyla kurulmuş bir ilim merkezi. Dev kapıları, kalabalık nüfusu ve ihtişamıyla baş döndüren Ninova, bahçeler, heykeller, parklar, kütüphaneler, saraylar, kanallar, kemerler ve tapınaklar şehriydi. Etrafı 12 kilometre uzunluğundaki dev surlarla çevrilmiş, uzaktan karanlıktaki ateş kırmızısı gibi parlayan, 15 farklı kapısından giriş yapılan, dünyanın dört yanından görkemine şahit olmak için yola çıkmış misafirlerini ağırlayan, imparatorluğun göz bebeği altın şehir. Asur’un başkenti. Yakın Doğu’nun en gösterişli şehri. Herkes bilirdi Ninova’yı, herkes pay almıştı onun kaderinden, dilden dile anlatılırdı güzelliği, herkes duymuştu onu, meftunlar, barbarlar, düşmanlar, âşıklar.

  • “Dehşetle seyredecek herkes seni.
  • Seni kim görse kaçacak.
  • ‘Harabeye döndü Ninova’ diyecekler,
  • ‘Kim dövünecek onun için?
  • Nereden bulalım onu avutacak birilerini?”
  • (Nahum Kitabı 3:7)

İnsan ki, çağlar boyunca hep aynı yoldan yürüyerek muradına ulaşmakta, insan akleder, inşa eder, büyütür ve kendi elleriyle yıkar yaptıklarını. Burada bir Kral vardı, artık yok. Burada taşların hafızasına kazınmış bir uygarlığın nefesi vardı, artık yok. Burada dünyanın sırrını taşıyan bir kütüphane vardı, artık yok. Zamanın küllerine karışıyor her şey. Elimizde bir harita, Musul yakınlarında onu arıyoruz, Ninova’yı. Kumların altında ama zamanın kıyısında bir şehir. Yokoluşunu yazıya dökmesindeki o derin sır. Beni hatırlayın, unuttuğunuz yerde, üzerinde doğduğum kara toprak anlatacak beni. Ebediyen susturulmuş bir şehir. Ama derinlerden duyulan sesi. Kil tabletlerde kalan Ninova’nın fısıltıları, yakılmış kütüphanelerinden yükselen yankılı seslere karışıyor.

Bir şehir yıkıldığında

Şehrin 15 kapısından hiç durmadan Ninova’ya gelen âlim ve kâtiplerin sığınağı, dönemin yazıtları sayılan, yazılı kil tabletlerden binlercesini barındıran o ünlü kütüphaneydi.
İmparator Asurbanipal'in doğal davetiyle şehre akın ederek, bilimin, sanatın, mimarinin yükselişini sağlayan kütüphane, Ninova’nın gerdanında paha biçilemez bir inciydi.
Asur gücünü, imparatorluğun kalbi olan Ninova’dan alıyordu ama o kalbi doğrudan sökmek istiyorlardı.
Çok düşman biriktirmişti Asur, fazlasıyla intikam bırakmıştı geride. Düşmanları pusuda, zayıf anını kolladıkları şehre saldırmak için bekliyorlardı. Ve tırnaklarını geçirdikleri Ninova’yı, artık bütün güçleriyle sıkarak parçalamanın vaktinin geldiği vakiydi herkesçe.
612 (M.Ö) yılında Ninova kapılarına yığılan Pers, Med ve Babil orduları, onlara eşlik eden müttefik güçlerle birlikte üç aylık bir kuşatmanın ardından tozu dumana katarak Ninova’ya girmeyi başarmışlardı.
Şehir düşmüştü. Bir güzellik tarihe gömülmek için sonunu bekliyordu. Âşıkları ve cellâtları aynı anda kalbindeydi artık şehrin. Her şey yağmalanmış, her taraf yakılmış, herkes yıkılmış ve şehir harabe haline gelmişti. İmparatorluk paylaşılmış, Ninova, içindeki kalıntılardan ibaret hayalet şehre dönüşmüştü. Ruhu azaptaydı artık.
Ninova, bilginin ve kibrin ateşi. Bir zamanlar dünyanın en görkemli şehriydi, toprağın altında nefes almayı öğrenmeye mecbur kalmış eski bir hatıra şimdi. Uygarlığın hatırası.
Ninova’da hüküm süren krallar, şehrin ihtişamının sonsuzlukla eşdeğer olduğunu, ulaşılacak yegâne mertebeye eriştiklerini ve şehrin zamanının asla bitmeyeceğini söylüyorlardı. Yıkılmaz surlarından emindiler, içindeki güzelliklerden de öyle. Herkes biliyordu Ninova’yı, herkes ona kavuşmak için yollara düşüyordu. Ama kapısına dayanan orduları ikna edecek bilgi, kurdukları kütüphanede yoktu.
Tanrıça İştar'ın evi, Mezopotamya'nın yıldızı, İncil'in günah şehri, Asurbanipal’ın Kütüphanesi, Babil’in Asma Bahçeleri'nin asıl sahibi, Hz. Yûnus’un şehri…
Şimdi uzun bir sessizlikte Ninova, Musul yakınlarında. Bir şehir yıkıldığında ne kalır ondan geriye?

*Bu yazının başlığı yazardan bağımsız editoryal olarak hazırlanmıştır.

Yorumlar
Avatar

Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.

Sayfa Sonu
GZT
GZT Haberin Sosyal Hali.

Gündemi en anlaşılır, en hızlı ve en görsel haliyle takip etmeye hazır mısınız? GZT özel video içerikleri, nitelikli infografikleri ve fark yaratan yayıncılık anlayışıyla size sıradan haber sitelerinin ötesinde bir deneyim sunuyor. Politikadan kültüre, teknolojiden spora kadar hayatın her alanına dokunan içeriklerle, doğru bilgiye keyifli bir arayüzle ulaşın. Dijital yayıncılığın yeni yüzü GZT ile dünyaya farklı bir pencereden bakın.

Sosyal medyada bizi takip edin
Mobil Uygulamaları indirin

GZT dünyası her an yanınızda! GZT mobil uygulaması ile son dakika gelişmelerine ve özel içeriklere anında erişin. Sadece haber okumayın; izleyin, keşfedin ve paylaşın. iOS, Android ve Huawei cihazlarınıza kolayca indirebileceğiniz uygulamamızla gündemi cebinize sığdırın. Şimdi indirin, haberdar olmanın en keyifli halini kaçırmayın!

Kategoriler
Albayrak Medya

Maltepe Mahallesi Fetih Caddesi No:6 Dk:1 Topkapı, Zeytinburnu / İstanbul[email protected](0 212) 612 29 30

Albayrak Medya Siteleri
YASAL UYARI

YASAL UYARI BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez. BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz. Piyasa verileri iDealdata Finansal Teknolojiler A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. BIST hisse verileri 15 dakika gecikmelidir.

Tüm hakları saklıdır © Net Medya 2026