Ekranlardaki sinsi tehlike büyüyor: Çeteler haber yapıldıkça daha da güçleniyor

Son yıllarda isimleri sıkça duyulan organize suç yapıları, sadece eylemleriyle değil, medya üzerinden elde ettikleri görünürlükle de toplum üzerindeki baskılarını artırıyor. Daltonlar, Casperlar, Redkitler, Çirkinler, Şirinler, Bayğaralar, Anucurlar, Gündoğmuşlar ve Barış Boyun gibi yapıların haberlerde sürekli yer alması, aidiyet arayışında olan gençler için yanlış rol modeller ortaya çıkarabiliyor. İletişim uzmanları ve psikologlar, medyanın haber dilinin toplumda meydana getirdiği korku iklimi ve algı yönetimi konusunda çok net uyarılarda bulunuyor.

Sürekli gündemde kalmak sembolik güç kazandırıyor

Karabük Üniversitesi Safranbolu Türker İnanoğlu İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölüm Başkanı Prof. Dr. Mustafa İnce, suç örgütlerinin medyada sürekli yer bulmasının toplumdaki algıyı doğrudan etkilediğini belirtiyor. Örgüt isimlerinin sıkça tekrarlanmasının bu yapıların bilinirliğini artırdığını ifade eden Prof. İnce, tanınmanın doğrudan bir meşruiyet sağlamasa da gruplara sembolik bir güç kazandırdığının altını çiziyor. İnce, bazı suç örgütlerinin özellikle sosyal ağlar aracılığıyla kendi görünürlüklerini bilinçli bir şekilde yönetmeye çalıştığını aktarıyor.

Haber dili suçluları kahramanlaştırmamalı

Suç örgütleriyle ilgili içeriklerin kamuoyunu doğru bilgilendirmesi ve toplumsal farkındalık oluşturması gerektiğini anlatan uzmanlar, haber dilinin son derece dikkatli seçilmesi gerektiğini vurguluyor. Prof. İnce, suç figürlerine yönelik efsane veya mafya babası gibi nitelemelerden kesinlikle kaçınılması gerektiğini belirterek, aksi takdirde yanlış algıların ortaya çıkabileceğini savunuyor.

Dijital platformlardaki algı algoritması

İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nilüfer Pembecioğlu ise dijital platformların çetelerin görünürlüğünü katlayarak artırdığını kaydediyor. Bir genç aynı haberi defalarca gördüğünde, söz konusu yapının çok güçlü ve etkili olduğuna inanmaya başlıyor. Sosyal medya algoritmalarının risk altındaki gençlere benzer içerikleri peş peşe sunması, suçluların birer rol model olarak algılanmasına zemin hazırlıyor. Pembecioğlu, medyanın sadece haber vermekle kalmayıp, o haberin nasıl verildiğine de büyük özen göstermesi gerektiğini ifade ediyor.

Toplumsal korku bilerek inşa ediliyor

Yeni Şafak'ın haberine göre, Klinik Psikolog Dr. Rukiye Karaköse, suç örgütlerinin toplum üzerindeki etkisinin işledikleri suçlarla sınırlı kalmadığını dile getiriyor. Psikolojik açıdan değerlendirildiğinde, bu tür yapıların gerçek güçlerinden ziyade algılanan güçleri üzerinden bir etki meydana getirdiğini belirten Karaköse, bu algının büyük ölçüde haber dili ve sembolik unsurlar üzerinden inşa edildiğini söylüyor. Medyada sürekli tekrar edilen içeriklerin, bireysel kaygıyı kolektif bir korkuya dönüştürerek abartılmış bir tehdit algısına yol açtığı vurgulanıyor.

Z Raporu

Milyonlarca tapu sahibini ilgilendiren yasa teklifi Meclis'te: Geçmişe dönük kamulaştırma kararı