Orta Asya’nın en büyük şehri: Taşkent

İki bin yılı aşkın geçmişe sahip Özbekistan'ın Taşkent şehri, Orta Çağ döneminden kalma onlarca cami ve medreseye ev sahipliği yapıyor. Eski Sovyet döneminde depo ve atölye amacıyla kullanılarak harabeye dönüşen tarihî yapılar, bugün seyyahların uğrak yerleri arasında yer alıyor.
Birçoğu 20. yüzyılın başında Orta Asya'yı işgal eden Rus Çarlığı döneminde büyük zarar gören tarihî yapılar, şehrin köklü geçmişini yansıtıyor.


Taşkent'in özellikle eski mahallelerinde, Orta Çağ'dan kalma Tilla Şeyh, Hazreti İmam ve Süzük Ata Camileri, Muyi Mübarek, Kokaldaş, Barak Han ve Abulkasım Medreseleri ve Şeyh Havandi Tohur ve Yunushan Türbeleri gibi yapılar, yerli ve yabancı seyyahların en çok ziyaret ettiği mekânlar arasında yer alıyor.

Hazreti İmam Külliyesi
- Eski adı Şaş olan Taşkent'te 10. yüzyılda yaşayan din âlimi Ebu Bekir Kaffal eş-Şaşi'nin"Hazreti İmam"lakabını taşıyan külliye, başkentin en önemli tarihî yapılarından biri olarak öne çıkıyor.


Barakhan Medresesi

- Toplam 34 oda, mescit, ders salonu ve geniş iç avludan oluşan medrese, iki köşesindeki mavi kubbeleri ve girişteki büyük kapısı ile Orta Çağ'dan kalma Semerkant ve Buhara'daki medrese ve camileri anımsatıyor.
Giriş kapısındaki yarı kubbe, Orta Asya Türk mimarisine özgü özellik taşırken kapının kenarlarına ve üzerine işlenen mavi desenli motifler ile Kur'ân-ı Kerîm ayetleri, medresenin bölgedeki diğer tarihî yapılara benzer izler taşıdığını gösteriyor.

Geçen yüzyılın başına kadar medrese olarak kullanılan yapı, eski Sovyetler Birliği döneminde işçi yurdu ve depo olarak işlev gördü.
13. yüzyılda Çağatay Hanlığı'na hükmeden Barakhan'ın türbesi de adını verdiği medresenin içinde yer alıyor. Bugün medresedeki odalar, hediyelik eşyaların satıldığı dükkanlar olarak kullanılmaktadır.

Muyi Mübarek Medresesi

- Bugün müze olarak kullanılan medrese,"Osman Mushafı"olarak bilinen ve üzerine Hz. Osman'ın kanının aktığı ceylan derisine yazılı Kur'ân-ı Kerîm'in muhafaza edilmesi nedeniyle İslâm âlemi için büyük öneme sahip.


Kokaldaş Medresesi
Taşkent'teki en görkemli tarihî eserlerden biri olarak öne çıkan medrese, başkentin eski şehir kısmında, Çarşu Meydanı'ndaki yüksek bir tepenin üzerinde yer alıyor.
- Kokaldaş Medresesi'nin, 1551-1575 yıllarında Şeybaniler Sultanı Dervişhan'ın Kokaldaş lakaplı veziri tarafından yaptırıldığı biliniyor.

Medresenin girişinde solda cami, sağda kubbeli derslikler bulunuyor, ortada ise odalarla çevrili geniş bir iç avlu yer alıyor.
Abulkasım Medresesi
- Ulemadan Abulkasım tarafından 1850 yılında tek katlı olarak inşa edilen medrese, 1864 yılında iki katlı olarak yeniden yapıldı.
Orta Asya mimarisine uygun olarak büyük bir girişe sahip olan medrese, iki yanında kubbeli minarelerle dikkati çekiyor.
İçeride geniş bir iç avlu bulunuyor; avlunun ortasında sarnıç yer alırken etrafında 60 kadar ders salonu ve yatak odası bulunuyor. Medresenin sol bitişiğinde ise cami ve hamam yer alıyor.

Sovyet döneminde bir süre kukla fabrikası atölyesi olarak kullanılan medrese, büyük bir tahribata uğrayarak tanınmayacak hale gelmiştir.
1980'lerin başında onarılan yapı, Özbekistan’ın bağımsızlığını kazanmasının ardından yeniden restore edilmiştir. 1990'larda ise eski görünümüne kavuştu.
Devlet muhafazasına alınan Taşkent'teki bu tarihî cami ve medreseler, her gün çok sayıda yerli ve yabancı turist tarafından ziyaret ediliyor.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.