Osmanlı'nın Bosna Hersek'teki mirası: Gazi Hüsrev Bey Medresesi

Bosna Hersek'in başkenti Saraybosna'da bulunan, dünyadaki en eski eğitim kurumlarından ve ülkenin en gözde liselerinden olan tarihî Gazi Hüsrev Bey Medresesi'nde eğitim, 489 yıldır kesintisiz devam ediyor.
Osmanlı Devleti’nin Balkanlar’daki imar faaliyetlerinin en önemli eserleri arasında yer alan, Saraybosna’daki tarihî Başçarşı’da bulunan Gazi Hüsrev Bey Medresesi, tanıklık ettiği savaşlara ve zorlu dönemlere rağmen bugün de ülkenin en prestijli eğitim kurumları arasında gösteriliyor.

Hırvatistan'ın güneyindeki Dubrovnik kentinden getirilen taş ustaları tarafından inşa edilen medrese ve bünyesindeki Gazi Hüsrev Bey Külliyesi, turistlerin en çok ziyaret ettiği mekânlar arasında bulunuyor.Komünist eski Yugoslavya döneminde de eğitime ara vermeden devam eden medrese, 1992-1995 yıllarındaki savaşta kuşatma altında tutulan başkentte faaliyetlerini sürdürerek Bosna Savaşı'nın sembollerinden biri oldu.

"Gazi Hüsrev Bey Medresesi'nde okuyorum demek, benim için gurur kaynağı"
Medreseden geçen yıl mezun olan Türk öğrenciler Hamit Erdem Yıldırım ve Ahmet Zahid Yaman, okulda verilen eğitimi anlattı.
Üniversite eğitimine, Uluslararası Saraybosna Üniversitesi (IUS) ile İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) ortaklığında yürütülen çift diploma programı kapsamında bilgisayar mühendisliği bölümünde devam eden Yıldırım, ortaokulu da Bosna Hersek’te okuduğu için lise eğitimini medresede almanın hayali olduğunu söyledi.
Gazi Hüsrev Bey Medresesi'nin kendisi için Saraybosna'da bulunan en güzel yer olduğunu aktaran Yıldırım, "İyi ki tercih etmişim, buranın bana çok güzel faydaları oldu, çok güzel anılar yaşadım burada. Çoğunlukla dini eğitim aldım ve bundan gayet memnun oldum. Dini eğitim içinde fıkıh, kıraat, tecvid bu tarzda dersler vardı ve bunlarda gerçekten ustalık seviyesi diyebileceğimiz bir öğretim vardı." dedi.

Yıldırım, dinî derslerin yanı sıra fen dersleri de aldıklarını belirterek, bu alanda verilen eğitimden memnun olduğunu ifade etti.
Medresede okumanın kendisi için çok güzel bir deneyim olduğunu dile getiren Yıldırım, "Gerçekten aslında tarihî bir okul olduğu için ve burayı atalarımızın kurduğunu bildiğim için de gurur veriyordu bana. Dışarıda biri bana, 'nerede okuyorsun?' dediğinde, 'Gazi Hüsrev Bey Medresesi'nde okuyorum' demek, benim için gurur kaynağıydı." ifadelerini kullandı.
Yaman ise üniversite eğitimine IUS'ta ve İTÜ ile yapılan çift diploma programı kapsamında makine mühendisliği bölümünde devam ettiğini, medresenin bu anlamda kendisine çok şey kattığını söyledi.
Medresenin okul konseyinde bulunduğu dönemde çok fazla sosyal etkinlikler gerçekleştirdiklerini belirten Yaman, şöyle konuştu:
"Aldığım eğitim sadece Bosna Hersek'te değil, bütün Balkan coğrafyasında alınabilecek en iyi eğitimlerden biri. Hem sosyal, sözel hem de sayısal ve dinî açıdan bu coğrafyada alınabilecek en iyi altyapılardan biri. Medresenin bir de yurt tarafı var. Yurt tarafında da birçok etkinliklerimiz oluyordu ve tarihî açıdan hep bunun farkındaydık."
Farklı milletlerden de öğrencilerin okulda eğitim aldığını dile getiren Yaman, eğitim dili Boşnakçanın yanı sıra İngilizce ve Arapça da öğrendiklerini, farklı dillerde de etkinlikler yaptıklarını aktardı.
Okul gezileri kapsamında Çekya, Avusturya ve Slovenya'yı gördüğünü ve mezuniyet töreninde öğrencilerin Başçarşı'da yürüyüş yaptığını ve ardından Gazi Hüsrev Bey Camisi'nde düzenlenen programda, kurucuları Gazi Hüsrev Bey için dua ettiklerini belirtti.

Bosna Hersek'in önemli devlet ve din adamlarının mezun olduğu okul
Gazi Hüsrev Bey Medresesi; İngilizce, Arapça ve Türkçe eğitim verdiği için Boşnak ailelerin öncelikli tercihleri arasında yer alıyor. Gazi Hüsrev Bey Vakfının arşivindeki belgelerde de medresenin Gazi Hüsrev Bey tarafından annesi Selçuk Hatun anısına yaptırıldığı ifadesi bulunuyor.
Çatısının kurşun olması nedeniyle halk arasında "Kurşumliya (Kurşunluca)" olarak da bilinen medrese, ülkenin önde gelen birçok önemli devlet ve din adamının yetiştiği yer olarak biliniyor.

Osmanlı'nın Bosna'daki ilk sancak beyi İshakoğlu İsa Bey, "Saraybosna'nın kurucusu" diye bilinirken, Gazi Hüsrev Bey de Saraybosna'nın şehir ve ticaret merkezi haline gelmesini sağlayan isim olarak tarihî kayıtlarda yer alıyor.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.