Orta Doğu’da ‘geri sayım’ | Trump İran’ı vurursa dünya nasıl bir sabaha uyanacak? Uzmanlar açıkladı: 'Masada 7 farklı senaryo var'
Jurnal.istGZT
ABD Başkanı Donald Trump’ın bölgeye gönderdiği devasa donanma, Tahran ile Washington’u savaşın eşiğine getirdi. Eğer diplomatik bir çözüm bulunamaz ve Trump "Vur" emrini verirse, dünyayı ve Orta Doğu’yu neler beklediği büyük bir merak konusu haline geldi.
Donald Trump, İran’a yönelik baskıyı en üst seviyeye çıkarırken, gözler olası bir askeri harekatın sonuçlarına çevrildi. BBC, sadece İran’ın değil, küresel ekonominin ve bölge güvenliğinin de kaderini belirleyecek olan bu süreçte, "cerrahi müdahaleden" "bölgesel bir kaosa" kadar uzanan senaryoları tüm detaylarıyla mercek altına aldı.
Birinci senaryo: Demokrasiye geçiş
ABD, Devrim Muhafızları (IRGC) üslerini, füze sahalarını ve nükleer tesislerini hassas vuruşlarla imha eder. Zayıflayan rejim çöker ve yerini demokratik bir yönetime bırakır. Ancak bu ihtimalde akıllara Irak ve Libya örnekleri geliyor. Bu örnekler, askeri müdahalenin her zaman pürüzsüz bir demokrasi getiremediğini acı şekilde göstermiştir.
İkinci senaryo: Rejim hayatta kalır ama "uysallaşır"
"Venezuela Modeli" olarak da adlandırılan bu senaryoda, rejim yıkılmaz ancak ağır darbe alır. Tahran, Orta Doğu’daki milis gruplara desteğini kesmek ve nükleer programını durdurmak zorunda kalır.
Üçüncü senaryo: Askeri cunta yönetimi
Pek çok uzmana göre en olası senaryo budur. Mevcut yapı çökse bile, İran’ın devasa güvenlik bürokrasisi (IRGC) kaosu engellemek adına yönetime el koyar. Din adamlarının yerini "postallı" bir yönetim alır.
Reklam
Dördüncü senaryo: Komşulara ve ABD üslerine misilleme
İran, "parmağımız tetikte" diyerek açıkça uyardı. Doğrudan ABD donanmasıyla baş edemese de; Bahreyn, Katar ve Ürdün gibi ülkelerdeki ABD tesislerini balistik füze ve dron yağmuruna tutabilir. 2019'daki Aramco saldırısı, bölge ülkelerinin ne kadar savunmasız olduğunu kanıtlamıştı.
Beşinci senaryo: Hürmüz Boğazı’nın mayınlanması
Dünya petrolünün %20-25'inin geçtiği Hürmüz Boğazı, İran için en büyük koz. Boğazın mayınlanması, küresel petrol fiyatlarını fırlatır ve dünya ticaretini durma noktasına getirir.
Altıncı senaryo: ABD savaş gemisinin batırılması
İran, "asimetrik savaş" taktiğiyle (sürü dron saldırıları ve hızlı torpido botları) bir ABD savaş gemisini batırmayı hedefleyebilir. Bu, ABD için büyük bir prestij kaybı ve savaşın boyutunun kontrolsüz şekilde büyümesi anlamına gelir.
Yedinci senaryo: Tam kaos ve insani kriz
Rejimin çöküşü sonrası yaşanacak bir iç savaş; Suriye, Yemen ve Libya’daki dramın çok daha büyüğünü tetikleyebilir. 93 milyonluk nüfusun içinde bulunduğu bir kaos, tarihin en büyük mülteci krizlerinden birini başlatabilir.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.