Kibbutzlardan başbakanlığa: Golda Meir
15:00, 26/08/2025, Salı
MecraDiğer
Kibbutzlardan başbakanlığa: Golda Meir.
İsrail’in dördüncü Başbakanı Golda Meir, 1898 Mayısında dönemin Rusya İmparatorluğu’na bağlı Kiev’de doğdu, 1906 yılında ailesiyle birlikte Amerika’ya göç etti. Lise yıllarında Siyonist bir gruba dahil olan Meir, ilerleyen yıllarda öğretmenliğe başladığı dönemlerde sosyalist Siyonist hareketi Habonim Dror’un en aktif üyelerinden biri oldu ve İngilizlerin kontrolüne geçen Filistin’de kurulmaya başlanan ilk “kibbutz”ları destekleyen eylemler düzenledi. 1921 yılına gelindiğinde iyiden iyiye Siyonist fikirlerin tesirine giren Golda ve kocası Morris, Filistin’e göç ettiler. 1948 yılına gelinip de İsrail Devleti kurulduktan sonraki yıllarda milletvekili seçilerek Knesset’e giren Meir, 7 yıl çalışma bakanlığı, 1956-1966 yılları arasında dışişleri bakanlığı yaptı. 10 Mart 1969’da ülkesinin ilk, dünyanın üçüncü kadın başbakanı olarak göreve başladı. 1973 yılında Arap ülkeleri ile yaşanan Yom Kippur Savaşı’nda verilen ağır kayıplardan sorumlu tutulan Golda Meir, üzerinde oluşan baskıya dayanamadı ve 10 Nisan 1974’te başbakanlık görevinden istifa ederek aktif siyaset sahnesinden de çekildi. Emeklilik günlerinde “Hayatım” adlı bir otobiyografi kaleme alan Golda Meir, 8 Aralık 1978 günü Kudüs’te hayatını kaybetti.
Golda Meir
, 1898 Mayısı'nda dönemin Rusya İmparatorluğu’na
bağlı Kiev
’de, Moshe ve Bluma Mabovitz’in kızları Goldie Mabovitz
olarak dünyaya geldi. Çocukluğunu Kiev’de geçiren Golda, 1906 yılında ailesiyle birlikte
Amerika’ya göç etti.North Division’da lise eğitimine devam ettiği sırada
Siyonist bir gruba
dahil oldu. Ailesinin okulu bırakıp evlenmesi yönündeki baskılarına
rağmen eğitimine Wisconsin-Milwaukee Üniversite’sinde
devam eden Golda, hem öğretmenlik lisansı ald
ı hem de aynı dönemlerde Morris Meyerson
ile evlendi. Öğretmenliğe başladığı dönemlerde bu kez sosyalist Siyonist hareketi Habonim Dror
ile yolları kesişti. Birinci
Dünya Savaşı
döneminde bu örgütün en aktif üyelerinden biri oldu
ve İngilizlerin kontrolüne geçen Filistin’de kurulmaya başlanan ilk “kibbutz”ları destekleyen eylemler
düzenledi.
1921 yılına gelindiğinde iyiden iyiye
Siyonist fikirlerin tesirine giren Golda ve Morris
, Filistin’e göç ettiler. Golda, burada da aktif olarak çalışmaya devam etti
ve kısa zamanda Tel Aviv’e gelen göçmen Yahudiler
arasındaki siyasî örgütlenmenin alt yapısının oluşmasına
katkıda bulundu. Özellikle “Kadın Konseyi”
olarak bilinen siyasî hareketin için aldığı görevlerle tanınır bir yüz
hâline geldi.
1932 yılında
tekrar ABD’ye giderek
burada “müstakbel” İsrail devletinin temsilciliği
görevini yürütmeye başladı. İki yıl sonra yeniden Filistin’e döndü
ve bu kez İsrail İşçi Sendikası’nda
çalışmaya başladı. Bir yandan kurulması hedeflenen İsrail’e ait siyasî kurumlara alt yapı oluşturmak
için çabalarken bir yandan da Filistin’i kontrolü altında tutan İngiltere
ve bölgenin diğer bir önemli aktörü ABD ile diyaloğu geliştirecek
faaliyetlerde yer aldı. 1948 yılına gelinip de İsrail Devleti kurulduğunda
bağımsızlık bildirgesinin altındaki imzalardan biri Golda’ya aitti
.
Aynı yıl
yeni kurulan ülkesinin büyükelçiliğinde
görev almak üzere Moskova’ya gitti. Sovyetlerle iyi ilişkiler kurulmasında da etkin rol oynadıktan sonra Başbakan Ben Gurion’un talimatıyla
yeniden ABD’nin yolunu tuttu. Burada Siyonist gruplarla görüşerek askerî harcamalar için gerekli bütçeyi
bağış yoluyla elde etmek için çalıştı ve yaklaşık 50 milyon dolar
topladı. Ülkesine döndükten sonra milletvekili seçilerek Knesset’e girdi
ve çok geçmeden çalışma bakanlığı
görevine getirildi.
1949’da geldiği çalışma bakanlığında
7 yıl boyunca
görev yaptıktan sonra bu kez de dışişleri bakanlığı
koltuğuna getirildi. 1956-1966 yılları arasında dışişleri bakanlığı görevini sürdüren Meir, on yıl sonunda sağlık sorunları gerekçesiyle istifa etse de
aktif siyasete dönmesi çok uzun sürmedi ve 1967 yılında Mapai’nin Genel Sekreterliğine
getirildi. İki yıl içerisinde partisini yeniden yapılandıran, İsrail İşçi Partisi
ve diğer iki partiyle daha birleşmeyi sağlayan Meir, dönemin başbakanı Levi Eshkol’un Şubat 1969’daki ölümüyle
emekliliğini ikinci kez ertelemek zorunda kaldı
.
10 Mart 1969’da
ülkesinin ilk, dünyanın üçüncü kadın başbakanı
olarak göreve başladı. 1973 yılında Arap ülkeleri ile yaşanan Yom Kippur Savaşı’nda
verilen ağır kayıplardan sorumlu tutulan Golda Meir, üzerinde oluşan baskıya dayanamadı
ve 10 Nisan 1974’te başbakanlık görevinden istifa ederek
aktif siyaset sahnesinden de çekildi.
Emeklilik günlerinde
“Hayatım” adlı bir otobiyografi
kaleme alan Golda Meir, 8 Aralık 1978 günü Kudüs’te hayatını kaybetti
ve yine Kudüs’te bulunan Herzl Tepesi
’ne gömüldü.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.