Bilim tarihinde manipülasyon: Eğitim bizi entelektüel yapmıyor

GZT Alfa'da "Ne Bilim?" adlı özel serinin 7. bölümünde Altay Cem Meriç, akademide bilinen gerçeklerin halktan nasıl gizlendiği ve popüler kültürün kitleleri nasıl yönlendirdiği masaya yatırıldı. Matbaanın icadından Antik Yunan mitlerine kadar pek çok bilginin siyasi manipülasyonla şekillendiğini vurgularken, günümüz eğitim sisteminin entelektüel bireyler yetiştirmedeki etkisini sorguladı.
Altay Cem Meriç, akademide genel kabul gören pek çok bilimsel ve tarihi gerçeğin halka bilinçli olarak farklı aktarıldığını belirtti. Batılıların Gutenberg'in matbaayı icat etmediğini aslında akademide bildiğini ifade ederek, bu bilginin toplum nezdinde değiştirilmeden kalmasının arkasında siyasi bir manipülasyon ve toplumsal fayda mekanizması yattığını vurguladı.
Popüler kültür ve itibar yönetimi
Bilginin kamuoyuna yansıtılma şeklinin kritik önem taşıdığına dikkat çekilen röportajda, Sigmund Freud ve evrim teorisi tartışmaları üzerinden örnekler verildi. Üretilen bilimsel bilgilerin toplum nezdinde kolayca itibarsızlaştırılabildiğini veya tam tersine sistem tarafından koruma altına alınabildiği aktarıldı. Kamuoyundaki bilgi akışının, gerçeğin kendisinden ziyade bilginin topluma sunuluş biçimindeki bu planlı siyasi mekanizmayla şekillendiği ifade edildi.
Antik Yunan'dan bugüne mitler ve kitleler
Tarih boyunca toplumların popülerleşmiş anlatılara inanma eğiliminde olduğunu belirten Meriç, kitlelerin bu inanışlar sayesinde kendilerini prestijli hissettiklerini söyledi. Antik Yunan döneminden örnekler veren konuk, Platon'un Homeros'a tanrıları ahlaksız gösterdiği için büyük tepki gösterdiğini hatırlattı. Afrodit ve Mars'ın hikayeleri üzerinden ahlaki eleştiriler getiren Platon'a rağmen, İskenderiye kütüphanesi envanterlerine göre halkın Aristoteles veya Platon okumak yerine bu mitolojik masalları yüz kat daha fazla okuduğu ve kitlelerin her dönemde "masallara" benzer bir yönelime sahip olduğu vurgulandı.
Reklam
Eğitim bireyi entelektüel kılmıyor
Modern eğitimin bireylere kazandırdığı kurumsallaşmış bilgilerin niteliğine dikkat çeken konuk, kamusallaşmış standart bilgileri öğrenmenin kişiyi entelektüel yapmadığının altını çizdi. Sadece Gutenberg'in matbaayı bulduğu gibi popüler ezberlerin öğretilmesinin gerçek bir bilinçlenme sağlamadığını belirten araştırmacı, bu eğitim sürecinin bireyi ileriye taşımak yerine mevcut durumundan daha kötü bir noktaya sürükleyebileceğini ifade etti.
Sitemizde paylaştığınız yorumlar, diğer kullanıcılar için değerli bir kaynaktır. Lütfen farklı görüşlere ve diğer kullanıcılara saygılı olun. Kaba, saldırgan, aşağılayıcı veya ayrımcı ifadeler kullanmaktan kaçının.