Selimiye'yi koruyan Bulgar

Boğdan Filov, Balkan Savaşları başladığında arkeoloji doktorasını tamamlamış, Ulusal Müze’nin ilk Bulgar asıllı müdürü olmuştu. Bu dönemde Bulgar ve Yunanlar, ele geçirdikleri topraklarda camileri kiliseye dönüştürme konusunda adeta yarış içindelerdi.

Boğdan Filov ise, Osmanlı camilerinin bu süreçte uğrayacakları tahribatı öngörmüştü. Edirne düşerse Selimiye'nin akıbetinden endişeleniyordu. Katıldığı kongrelerde Müslümanlığın bu eşsiz ibadethanesinin yağmadan korunması gerektiğini savunuyordu. Osmanlı yönetimine gönderdiği mektupta Bulgarların camiyi yakıp yıkması tehdidine karşı önlem alınması gerektiğini söyledi.

Dr. Filov, Selimiye için mücadele ederken Bulgarların Aziz Boris Kilisesi’ne dönüştürdüğü Şadırvan Camii'ni örnek gösterdi. Bulgarların bu caminin eskiden bir kilise olduğu yalanını uydurduklarını, duvarlarda haç diye gösterdikleri kanıtların sahte olduğunu anlattı. Cami avlusundaki büyük dörtgen tuğlalarla yapılmış eski duvar kalıntılarının, kilise tezini çürüttüğünü söyledi.

Ömrünü Balkanlardaki kültürel mirası korumaya adayan Boğdan Filov, 1940’lı yıllarda bakanlık, başbakanlık gibi siyasî görevler de üstlendi. Ancak 1 Şubat 1945’te Sofya’da yeni iktidar tarafından acımasızca kurşuna dizildi ve yüzlerce kişiyle birlikte topluca bir çukura gömüldü.